Vandaag staan we op het punt enigszins – maar niet helemaal – uit de beartrend te breken en krijgt het herstel misschien sterkere benen. Voor een illustratie hiervan raden we u aan het stuk TA : De Bank zit door te lezen. Wordt AEX 351 genomen? Gaan we naar de 380? Misschien doet dat er toe, misschien niet. Belangrijker, voor een particuliere belegger, lijkt ons de overweging wat de bedreigingen, kansen en consequenties van de huidige markt zijn voor de persoonlijke situatie.

Goed advies Dat is op zich al een vervelende vraag, want veel particulieren zijn gewend geraakt aan de situatie van de afgelopen jaren. Goed advies was niet echt nodig, eigenlijk was er alleen vraag naar een adviseur die kon helpen de snelste stijgers eruit te pikken. Of die genoeg van opties wist om de juiste calls te kopen.
Die tijd is voorbij. Voorgoed? Misschien voor een generatie beleggers wel, al zijn dit soort mensen tijdens een bearrally best nuttig. Hoewel … bearrallies kunt u gemakkelijk op de volgende manier spelen: koop een index call bij het begin van de rally, dek uzelf snel in door een korte call te schrijven op dezelfde index, maar tegen een hogere koers en neem snel winst. U hebt dan een call spread. Eenvoudig dus. Het enige wat u nodig hebt is een goed gevoel voor timing en stalen zenuwen. Academische vorming is niet noodzakelijk. Kijk wel uit voor dalende volatiliteit, schuif eventueel de onderliggende call die u long bent door naar boven, waardoor u uw risico verkleint en nogmaals, neem snel winst.
In een voorgaande aflevering van deze serie hadden wij het over onze vriend Dick Gul, de beste broker die wij kennen. Hij werkt bij Hayden Livingstone, een grote zakenbank. Zijn naam en die van zijn firma zijn fictief, om reden van compliance. Dick is een bear. Hij bevindt zich in de Prechter/Russell hoek. Richard Russell is de bejaarde maar zeer ervaren auteur van de Dow nieuwsbrief. Bob Prechter is de Elliott Wave kampioen. Hij heeft net een nieuw boek geschreven, waarin hij uitlegt hoe beleggers de komende deflatiekatastrofe kunnen overleven. In de jaren ’80 was Prechter een ster. In de jaren ’90 voorspelde hij hetzelfde als wat hij nu zegt, en raakte hij in diskrediet. Vorige week was hij even op CNBC. Pas op voor de Talking Heads, zei Prechter, inclusief mijzelf, voegde hij er aan toe. Een man die eerlijk overkwam.
Bang voor MorganDick is bang voor de leverage van een bank als J.P.Morgan, de grootste derivatenspeler ter wereld. Wie bang is voor J.P.Morgan is bang voor een tweede Long Term Capital Management affaire, alleen dan een veel grotere. LTCM had, toen de zaken helemaal uit de hand liepen, een leverage van ruim 100. Voor iedere belegde dollar waren er 100 geleend. Dat was niet de bedoeling, maar het liep zo.
Voor een uitstekend verslag van deze affaire raden wij u aan eens een prettig weekend door te brengen met het lezen van “When Genius Failed”, van Roger Lowenstein. Dat is het beste boek over de hedge fund industrie en wij geven het vaak cadeau aan cliënten die met ons in hedge funds beleggen. Dan weten ze hoe je het niet moet doen. J.P. Morgan is, we zijn dat met Gul eens, een gigantische risicofabriek. Als de vlam in de pan slaat wordt dat een financiële katastrofe waar LTCM kinderspel bij was, want de hefboom van J.P.Morgan wordt door sommigen geschat op 700. U leest het goed.
De grote internationale banken spelen, voor het merendeel, dit spelletje mee. Niet allemaal, maar de banken die de laatste tijd de grote opdoffers kregen, kregen die niet voor niets. Banken en grote verzekeraars kregen klappen omdat ze geleveraged zijn. Bovendien waren ze als sector enorm gestegen, op een manier die goed vergelijkbaar is met die van de tech sector.
De zakkende markt heeft een drukkende werking op de waarde van financiële spelers die tegenwind krijgen. Ze kunnen er niet meer uit. Vorige week viel in Zwitserland het vlinderdas dragende wonderkind Martin Ebner om. Hij staat nog, horen we sommigen al hardop zeggen. Dat klopt, maar alleen dankzij een reddingsactie van de niet vlinderdassende officieren van het Zwitserse leger, in het dagelijks leven bankiers en verzekeraars, die zich min of meer anoniem achter de minder transparante Zürcher Kantonalbank schaarden voor een reddingsactie.
Einde Ebner. Hij verloor dit jaar 50% in zijn fonds, dat opgericht was om beleggingen te doen in de grootste Zwitserse bedrijven en via de Raad van Bestuur veranderingen te weeg te brengen. Dat lukte wonderwel, totdat de huidige crisis ook hier een eind aan maakte. Ebner, een kruising tussen Peter Paul de Vries en de Texaanse raider T Boone Pickens – wie herinnert zich hem nog? – wordt, toppunt van ironie, gered door het establishment waarmee hij de schone Zwitserse vloeren wilde aanvegen.
Is dit een anekdote? Niet meer of minder dan Zürich, één van de grootste financiële spelers ter wereld, bekend vanwege Corné van Zeijl en Rolf Hüppi. De heer Hüppi bracht de koers van Zürich 90% naar beneden? Anekdote? MLP, de dynamische Duitse bank, zakte ook 90%, waarvan vorige week 50% op één dag.
Goed NieuwsHebben wij ook goed nieuws? Zeker. Onze gewaardeerde vriend en collega Frank van Dongen heeft op deze site vaak over dit onderwerp gepubliceerd en voorspelde deze trend. Is deze trend nu afgelopen? Dat is nog maar de vraag. Om Homerus te parafraseren: hoedt u voor de financials, ook als ze u een mooi dividend cadeau geven.
In de volgende aflevering van deze serie zullen we een paar andere ideeën van Dick Gul behandelen. Profiteer intussen van de stijgende markt. En vergeet niet dat het de afgelopen drie jaar de beste tactiek was om rallies te verkopen.

ColumnsMichael
Kraland – De kapotte markt (3): Irrationele gemakzucht
De
kapotte markt (2) De
kapotte markt (1)

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Op moment van publicatie had Kraland noch voor zijn fonds, noch prive, een positie in de genoemde aandelen. Kraland handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op kraland@Inveztor.net.

Het leuke van de beurs is dat iedere situatie die bedreigend is, ook kansen biedt. Vandaag is dat zelfs meer het geval dan ooit. Gisteren gaven we al aan dat particulieren zelfs een zogenaamde ‘spread-bet’ kunnen maken op de Londonse huizenmarkt.

Die opmerking sloeg aan, zo bleek, gezien de emails die binnenkwamen. Daarom hierbij wat uitleg. In London zijn een aantal spread-bet huizen actief. Niet iets dat we aanbevelen, want wie spread-bet zegt, denkt aan – wat is dit vak toch eenvoudig – spreads en dat zijn dingen die je beter kunt vermijden en ten tweede een bet, dus een weddenschap. Daar kijken wij juist op neer, als ervaren beleggers.

Helaas, wij moeten toegeven dat als we vandaag niet met vakantie gingen, we werk zouden maken van een eventuele spread-bet. De Londonse huizenmarkt vraagt erom. Pas wel op voor de spreads op die bet dus. Pas als u groot gelijk hebt, maakt u winst. Een beetje gelijk is niet voldoende. Net zoals met opties dus.

Even pauze, Coca-Cola
Gisterenavond steeg de Dow Jones 6%. Is daarmee de ellende voorbij, de kentering aangebroken, het tij gekeerd en een nieuwe trend neergezet? Misschien, misschien niet. Niets dat hier namelijk op wijst. Gisterenavond wilde de markt even ophouden met verkopen. De verkopers waren even uitgeput, de gekte was voorbij, na een dag van hysterische verkoop in Europa met baisses van 6%.

De Amerikaanse Senaat kwam met maatregelen. Daar kunnen we sceptisch over zijn, wat belangrijker is, is dat de markt er nu om vraagt dat opties voortaan duidelijk afgerekend worden. Warren Buffett zorgde daar al voor via Coca Cola, één van zijn deelnemingen. Daar hebben we geen Senaat voor nodig en daar hoeft geen politieke komedie voor worden opgevoerd. Voor de markt was dat gisteren voldoende. Even pauze, Coca-Cola.

Bearmarkten worden getypeerd door bear rallies. Dat zijn rallies die veel heviger zijn dan normaal. Het doel van een bear rally is vers geld binnen te zuigen en de belegger vervolgens af te slachten. Particulieren doen er beter aan te wachten tot er een nieuwe trend is. Die trend is gemakkelijk te herkennen, want meestal gaat dat als volgt.

Ten eerste let niemand meer op de beurs, wanneer die keert. Dat wordt duidelijk door stukken over doodse beurzen, de dood van het aandeel en dergelijke onderwerpen. Ten tweede moet er niet alleen een bodem worden neergezet, zonder bel, want er gaat immers geen bel bij de bodem, maar vervolgens moet de markt ook echt bodemen, het werkwoord dus, niet het zelfstandig naamwoord.

Nergens staat dat een bodem op één dag wordt neergezet. Er is ook geen garantie dat het bodemingsproces zich in één dag voltrekt, integendeel. Er is dus een grote kans dat we het juiste moment missen. Gelukkig zijn daar de professionals die u voorhouden dat als u de drie beste dagen in het jaar mist, u verder naar uw performance kunt fluiten.

Daar hebben ze gelijk in – dit vaak is ook nooit eenvoudig – maar laten we even nadenken. Is dit wel een markt voor particulieren? Zijn aandelen nu goedkoop? Waar wachten we eigenlijk op? Nu is de markt goedkoop. Als de markt goedkoop is, moet je kopen. Dat is wel zo, er zit iets in, maar lang niet altijd.

Wanneer het stof neergedwarreld is, de rust wedergekeerd is en de kippenpootjes afgekloven zijn zullen wij een interessante wetenschappelijke studie* bespreken die aangeeft dat dit allemaal niets met elkaar te maken heeft. Soms stijgen markten als ze goedkoop zijn, soms als ze duur zijn. Soms is het goed dat de dividenden hoog zijn en soms maakt dat niets uit: we kunnen de gegevens kiezen die we willen, het staat leuk, maar het is niet altijd significatief.

We zullen er nu niet op ingaan en geen decennia lange reeksen k/w’s en koersen tegen elkaar gaan afzetten, maar laten we er van uitgaan dat goedkoop niet altijd goedkoop is en duur niet altijd duur. Hoogstens zou je kunnen zeggen dat het kopen van goedkope aandelen (of dure aandelen die goedkoop zijn geworden) met minder risico van koersval gepaard gaat dan het kopen van dure aandelen die net duurder zijn geworden.

Sommigen zullen nu denken dat deze conclusie teleurstellend is. Zij hebben gelijk, helaas is dit echter, qua wetenschappelijk bewijs, de stand van zaken nu. Wie weet weten we over een aantal jaren meer.
Uiteindelijk en we weten hoe gruwelijk teleurstellend dit voor sommigen zal zijn, wordt de prijs van een aandeel bepaald door vraag en aanbod.

Dat klinkt ook irritant, wij zijn ons daar van bewust, maar laten we eens nadenken.

Vraag en, uh, aanbod
Waarom zakt die markt de laatste dagen zo? Komt dat niet omdat er een aantal spelers, goed geïnformeerde spelers waarschijnlijk, denken dat er meer aanbod komt dan vraag? Is het niet zo dat die zakkende verzekeraars straks papier gaan aanlappen? Dat de redempties van de fondsen er ook voor zorgen dat de beheerders hun winnaars moeten verkopen?

Dat dit weer structurele gevolgen heeft voor de portefeuilles van pensioenfondsen en verzekeraars, die dus weer moeten verkopen, kortom, nog meer aanbod? Is het niet zo dat de prijzen er dan niet meer toe doen, omdat alleen het feit dat papier aangeboden wordt, aangeboden om verkocht te worden tegen elke prijs, de bepalende factor is?

Zeker, wanneer de stofwolken optrekken wordt er weer geanalyseerd en worden er weer aandelen gekocht. We zien dan dat verzekeraars onder hun boekwaarde noteren, ook de grote. Dat ze dankzij die lage prijs een mooi dividend betalen. Dat ze dus concurreren met obligaties, waarmee iedere cafébezoeker zich inmiddels tot de strot heeft volgeladen, maar die nog maar weinig rendement bieden.

Op dat moment en dat is het bodemingsproces, worden aandelen goedkoop. Beleggers zien dan een lekker dividend, goede vooruitzichten op groei en een solide balans, wat weer erg voordelig lijkt vergeleken bij laag renderende obligaties. Dan moet je ze weer hebben, die aandelen. Dan is er weer vraag.

Het zou heerlijk zijn als deze omslag zich in één dag zou kunnen voltrekken, wij zijn er dan ook helemaal voor, maar of het waarschijnlijk is dat dit ook zal gebeuren, is een tweede. Daarvoor is de angst nu te groot en zijn de secundaire gevolgen van de financiële aardbeving die we nu beleven te moeilijk in te schatten.

Het vervelende is dat er niet alleen geen bel gaat bij een bodem, daar valt nog mee te leven, maar dat het maanden of jaren kan duren voordat het bodemingsproces zich heeft voltrokken. Dat is voor onze ongeduldige collectieve mentaliteit niet aanvaardbaar.

Januari 1917
Pershing was nog onbekend, Nederland neutraal, Frankrijk fusilleerde haar eigen soldaten, de Duitsers waren aan het winnen en de Amerikaanse beurs was 6,3 keer de winst waard.
Aandelen zakten dat jaar 15%. In 1922, toen aandelen 25,8 keer de winst kostten, steeg de beurs 27,65%.

Eigenlijk bestaat er geen correlatie tussen hoge of lage k/w’s en stijgende of dalende beurzen. Of anders gezegd, je kunt er wel een boel voorbeelden van vinden, maar je kunt ook evenveel gevallen vinden waarin het omgekeerde gebeurde. Leuk dus voor in het café of in de sauna, maar niet nuttig bij een beslissing.

Het is beter in gedachten te houden dat na een luchtbel de markt teruggaat naar het oude niveau en meestal eerst nog wat lager gaat. Alles moet teruggegeven worden. Als dat zo is, is het feest nog niet voorbij.

In 1982, toen Mitterrand net trots het Franse bank-en verzekeringswezen genationaliseerd had (wie weet gebeurt dit straks weer, maar nu door een rechtse regering om een catastrofe af te wenden, nee, laten we niet afdwalen), wel, in 1982 dus, kreeg je in de VS 6% rendement op je aandeel en ook in Nederland was zo’n dividend geen uitzondering.

Olies brachten dat op, en die waren ook toen al, meer nog dan nu, de bepalende factor in de index, met een weging van 40%. Daarom moesten Amerikanen zo om ons lachen. Ook om de Hollanditis, zoals die toen heette, maar we dwalen weer af. Nederlandse aandelen zijn niet eens erg duur meer. Jacques Potuijt heeft dat al vaker duidelijk beschreven.

Of we daarom teruggaan naar AEX 700 lijkt ons wat moeilijker te onderbouwen, vanwege die vraag-en aanbodfactor. Uiteindelijk zijn we niet bang voor AEX 700, we zijn alleen bang voor onze eigen leeftijd, op het moment dat we weer op dat niveau zitten. We denken dat het meer dan twee jaar zal duren en we zijn bereid een goede doos Bordeaux in te zetten tegen een diner in Ilpendam, waar Potuijt woont.

Waarom kijken we zo naar Amerika en zo weinig naar Amsterdam? Dat komt omdat we denken dat de Amerikaanse markt meer bepalend is voor wat er elders op de beurzen gebeurt, dan het Damrak. Inderdaad, dit is een understatement.

Er is nog een tweede reden. Er bestaat een rijkdom aan gegevens over Amerika die zijn weerga niet heeft en aangezien beurzen sentimentgevoelig zijn en de Amerikaanse statistieken goed toegankelijk zijn, omdat ze gepaard gaan met volume, is het interessant te kijken wat we kunnen leren van de VS.

Als de S&P 500 terug zou gaan naar een gemiddeld niveau moeten we naar een k/w van 14,5 keer en naar boekwaarde. We moeten ook een dividend hebben van 4,5%. Het vervelende is dat 70% van de Amerikaanse aandelen helemaal geen dividend betalen.

Wordt u belazerd?
Wij vrezen van wel, zometeen zullen we uitleggen waarom we dat denken en wat er aan te doen is, maar eerst een kwinkslag. Lachen is niet alleen gezond, het is ook goed voor de mondhoeken.
Op de Inveztor.net Forums en zeker in de soms licht populistisch geladen Inveztor.net Koffiekamer is inmiddels een remedie gevonden voor de huidige malaise.

Dat is nieuws, maar geen krant die het nog heeft opgepikt, dus doen wij het in deze column.
Een progressieve intellectueel onder onze leden roept namelijk op tot verplicht massaal ontslag van fondsbeheerders die meer dan 8% verliezen. Goed hè? Wij houden van dat soort maatregelen. Dit is nog beter dan Mitterrand destijds met zijn nationalisaties.

Tegen Mitterrand kon je namelijk van alles inbrengen. Hiertegen niet. Het is namelijk inderdaad zo dat als je alle beheerders die meer dan 8% verlies maken ontslaat – en het enige dat ons verbaast is dat de auteur niet aandringt op vierendelen, brandmerken of door de gehaktmolen halen – die markten zo weer goed komen.

Lezers die denken dat wij nu een grap maken vergissen zich. Wij zijn, zoals altijd, doodernstig. Kijk in de Koffiekamer, lees het zelf, bel uw volksvertegenwoordiger en doe er wat aan. Wij drinken graag een goed glas in huize Potuijt, als iedereen nou maar meedoet lukt het wel. Er zijn ook lezers die zich genomen voelen. Soms door ons.

Waarschijnlijk komt dat doordat deze site nog steeds gratis is, dus laten we hier niet op ingaan. Er zijn ook mensen die zich genomen voelen door analisten, banken, brokers, fondsbeheerders en bedrijven. Daar zit wat in, al vragen we ons af wat die mensen dachten toen iedere idioot in de rij bij de bakker met een telefoontje in de vestzak een klein fortuin met Baan aandelen kon verdienen.

Beleggers worden nog op een andere manier in het ootje genomen. Insiders zijn al tijden aan het verkopen. Dat is iets waar je op moet letten. Op Inveztor.net waren wij de eersten om hier ruim aandacht aan te besteden, maar dan alleen voor de Nederlandse markt. Omdat de toon bepaald wordt door de VS, is het belangrijk naar Amerika te kijken. Insiders opereren daar sinds september 2001 voor 93% aan de verkoopkant, terwijl particulieren bleven doorspelen.

Wordt u dus bedonderd? Ja, maar alleen als u dat graag wilt. Pas op met de vrolijke gezichten van de presentatoren van de aandelenshows. Die mensen moeten ook hun brood verdienen en dat is heel moeilijk als ze de hele dag chagrijnig zitten te kniezen. Dan zapt u namelijk naar een andere zender, denken ze al dan niet terecht.

Irrationele gemakzucht
Laten we één ding duidelijk maken. Inveztor.net bedondert u niet. Dat wisten de meesten allang, maar pas op, er zijn er, hoe raar dat ook mag klinken, die denken dat hier een soort samenzwering aan de gang is van Inveztor.net, de columnisten en de aandeelhouders. Wij zullen ons niet verlagen tot ontkenning, maar u mag gerust weten hoe wij opereren.

Wij schrijven allemaal wat we denken. Soms hebben we gelijk, soms zitten we ernaast, maar niemand dicteert ons wat we moeten schrijven. Daarom kunnen wij u ook rustig zeggen wat we zelf denken: dit is geen markt voor particulieren, het is te gevaarlijk. Kan het alleen zijn dat dit juist het moment is om goedkoop aandelen in te slaan?

Wij zijn echter bang dat het nog niet zo ver is en dat er heel wat redenen zijn om dat te denken. Die redenen, de ‘credit crunch’, de rol van China, deflatie, de overwaardering in de VS en de politiek van Bush, zullen we bespreken in ons volgende artikel, zodra we op onze vakantiebestemming zijn aangeland.

In de tussentijd raden we u aan te denken aan het positieve dat de huidige gebeurtenissen ons brengen. Tot nu toe dachten we dat de markten gekenschetst werden door, de heer Groenspaan vergeve ons de uitdrukking, irrationele gemakzucht. Daar is nu een einde aan gekomen.

*Kenneth L. Fisher and Meir Statman: Cognitive biases in Market Forecasts
The Journal of Portfolio Management, Fall 2000

Michael Kraland De kapotte markt (2)
De kapotte markt (1)
Discussieer mee in de Inveztor.net Koffiekamer

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Kraland handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.

Hoe negatiever, hoe beter, lijkt het nu. Want dan houden we meer geld over voor straks, wanneer de volgende bullmarkt van start gaat. Wij hopen dat dat voor onze zestigste verjaardag is, want we doen graag weer mee.

Een tijdje geleden had onze vriend Frank van Dongen het over de moeilijkheden die financiële professionals beginnen te ondervinden. Hij werd, figuurlijk dan, bijna gestenigd op de forums. Hij werd, verbaal, bespuwd. Hij werd door het slijk gehaald. Niet alle bankiers zijn boeven. Niet alle brokers zijn dieven. Niet alle analisten zijn ezels en niet alle directies zijn Enron.

Wie dit vak uitoefent, omdat het een dagelijkse wervelwind aan uitdagingen is, waarin snel iets
concreets gedaan kan worden, waar je mensen kunt helpen het meeste uit hun middelen te halen, kon jarenlang zijn of haar hart ophalen. In een bearmarkt gaat dat anders. In een bearmarkt sleept de financiële arbeider zich met grote weerzin naar zijn werk.

Cliënten, voor zover die nog cliënt zijn, klagen of lijden in stilte. Vrienden en collega’s zijn ontslagen. Succesvolle teams worden uit elkaar gerukt. Niets kan meer. Management dringt aan op omzet, maar wat valt er om te zetten? Obligaties, hedge funds en spaarprodukten. Wie daar geen verstand
van heeft, kan naar zijn met een beleggingshypotheek getooide doorzonwoning sjokken.

Cash en goud
Wij kregen een telefoontje van onze vriend Dick. Dick Gul, het is niet zijn echte naam, dat mag niet van Compliance, is de oudste bediende van het Europese hoofdkantoor van één van de ‘bulge bracket’ zakenbanken. Gisterenavond zagen wij Barton Biggs, de bekende strateeg, wiens mening wij altijd met aandacht volgen, het woord voeren op CNBC.

Biggs had jaren geleden, zo kwamen wij te weten, de promotie van Dick uitgesteld. Er was iets mis met Dick. Hij had belangstelling voor goudaandelen. Nu is het zo dat Dick, van alle brokers die wij kennen, één van de meest erudiete is en verreweg de leukste auteur van een fenomenale ochtendfax, die hij twee keer per dag verstuurd, als het nieuws wat meezit.

Eerst Europa, dan in de middag, de ochtend meeting van Amerika. Dick doet nog steeds goede
zaken, maar het zijn voor 90% verkooporders. Een aflopende zaak dus, vreest hij. Dick heeft zijn flat in London te koop gezet en een identieke flat gehuurd met een kortlopend contract. Hij heeft cash. Hij heeft bonds. Hij heeft goud, vooral goud.

Van aandelen naar obligaties
Hij is er van overtuigd dat we in een spiraal van verborgen geldontwaarding zitten. De dollar zakt, omdat de Amerikaanse regering hem laat zakken. De euro is weinig waard, maar meer dan de dollar. Japan is een puinhoop. China is de grote motor van de deflatie in de wereld en zorgt voor ‘Every Day Low Prices’, net zoals bij Albert Heijn.

We gaan een lange periode van deflatie in, waarin goud de tegenvoeter van de deflatoire geldontwaarding blijkt te zijn. Eerst vallen de aandelen om, omdat de vraag wegvalt. Pensioenfondsen, de trend is er al, switchen steeds meer naar obligaties. Zelfs de LSE, de beurs
van London, belegt niet meer in aandelen, maar in ‘gilts’, de Engelse staatsobligaties.

Wat gebeurt er dan met onze aandelen? Worden die op een gegeven moment niet zo goedkoop, dat je ze weer moet hebben? Daar gaat Deel 3 van deze serie over. Ook een somber verhaal, overigens.

Michael Kraland De kapotte markt (1)
Discussieer mee in de Inveztor.net Koffiekamer

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Hij handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.

Er zijn twee bijzonder positieve aspecten verbonden aan de huidige beursmalaise. Twee generaties professionele en particuliere beleggers – de tachtigers en de negentigers – weten nu wat een bearmarkt is en kunnen daarover meepraten.

Die mensen zijn bovendien blij met wat ze nog hebben. Hun gezin, hun gezondheid, hun goede humeur en hun postzegelverzameling. Veel positiefs dus. Wij voorspellen hier niet wat er nu verder gebeurt, maar we bespreken een paar mogelijkheden. Opeens scheppen mannen in cafés niet meer op over hun snelle auto of hun piepkleine telefoon, maar over hun grote hoop cash.

“Ik ben 80% cash!”. “Ik zit 70% in kortlopende staatsobligaties en 20% in cash!” Of, nog veel rendabler: “Ik zit voor 90% in marktneutrale hedge funds en voor 120% in cash”. Het kan echter nog beter. Wat is rijk, tegenwoordig? Heel eenvoudig. Genoeg staatsobligaties om rustig van te kunnen leven, na belasting en zonder aan levensstijl in te boeten.

Nouveau riche ééndagsvlieg
Dat is rijk. Mensen die zoveel obligaties hebben – ga uit van een procent of vier à vijf, kapitaliseer het op basis van de helft dankzij de belasting en u bent er – die mensen zijn rijk, want meestal hebben ze ook nog zoiets dergelijks in onroerend goed. In dat geval kunnen ze nog een tweede keer leven van de huuropbrengsten, na belasting.

Of zoals mijn grootmoeder, die mij, geheel onbewust, de belangstelling voor het beleggingsvak bijbracht, altijd opmerkte: als je van je dividenden kunt leven, ben je rijk. Vermogende mensen, niet de nouveau riche ééndagsvlieg die zijn vleugels aan de Quote 500 brandt, diversifiëren. Zij hebben aandelen, obligaties en onroerend goed. Vaak hebben ze ook een bedrijf. Het geld moet toch ergens vandaan komen.

Omdat het geld ergens vandaan komt, hebben werkende beleggers altijd het probleem wat ze moeten doen met het geld dat ze overhouden. Vroeger, tijdens de vorige bearmarkt, wij spreken nu over begin jaren zeventig, want die bearmarkt duurde twee jaar, van ’73 tot ’74, hielp de staat aardig mee. De
staat zorgde ervoor dat er maar weinig overbleef. Geen problemen dus.

‘Suckers’
Sindsdien is de staat verworden tot iets slaps, waartegen Pim Fortuyn zich tevergeefs heeft verzet. Wij gaan hier geen discussie aan, wij lezen slechts, vanuit het buitenland, de weekeditie van het Handelsblad en trekken onze conclusie. Een bijverschijnsel van Paars en pre-Paars was dat Nederlanders, dankzij allerlei legale aftrektrucs, meer overhielden in een periode waarin de Hollandse ziekte uitgewoed was en de bullmarkt raasde.

Amerikanen hebben het over ‘entitlement’. Nu hebben Nederlanders ook zo een gevoel, namelijk dat we recht hebben op een bepaalde mate van winstgroei, namelijk 20%. Per jaar. Daar moeten we nu van af, de ontwenningskuur is pijnlijk. Aandelen? Dat is tegenwoordig iets voor mensen die in Amerika worden aangeduid met een term die, mits beleefd vertaald, op ons woord ‘zuigeling’ lijkt.

Omdat de Amerikanen zich gerechtigd voelden tot die 20%-winstgroei en geconditioneerd waren om te kopen wanneer de markt zakte, werd de druk op de talentvolle gouverneur van de Fed, onze vriend Groenspaan, ondragelijk. Zoals Gerard Reve in de tijd van het omstreden programma ‘Beeldreligie’ bad om zijn dagelijks beeld, zo werd Groenspaan verantwoordelijk gehouden voor regelmatige stijging van de beurs.

Licht uit
De rente kon altijd omlaag, tot de markt, gedreven door technologie en internet, helemaal gek werd.
Het vervelende van een bearmarkt – en wij weten dat wij ons hier niet populair mee maken – is dat er een soort wetmatigheid aan vastzit. De betreffende generatie beleggers moet zo genoeg krijgen van de markt, dat ze er nooit meer in willen.

Daar zijn dan meestal twee redenen voor. Geruïneerde beleggers beleggen niet meer en degenen die zich zo bedrogen en misbruikt voelen, doen ook niet meer mee. Gelukkig zijn de mogelijkheden tot gratis vermaak voor geruïneerde beleggers beperkt, zodat er altijd weer een nieuwe generatie beleggers optstaat, net zoals tijdens de technische problemen bij Con Edison, de electriciteitsmonopolist van New York.

Wij zijn dol op kinderen, maar zover willen we het niet laten komen: beleggers die nog liquide zijn wanneer de markt bodemt, kunnen namelijk fantastisch inspelen op de deflatie, de wanhoop, de moedeloosheid, de lage koersen, de geringe transactiekosten en het stimulerende beleid van de overheid.

Londonse huizenmarkt
Daar ligt de missie van Inveztor.net. Bij ons zijn er bulls. Er zijn bears. Er zijn op de Inveztor.net Forums zeurpieten die ons verwijten altijd optimistisch te zijn om beleggers van hun geld af te helpen (lees dit stuk nog eens, en lees vooral wat gaat volgen, dan zijn we ook van die discussie verlost). Wij zijn niet optimistisch gestemd, behalve voor deurwaarders, ‘distressed securities funds’ en ‘outplacement’ bedrijven.

Het slechte nieuws, dat dus goed is voor deze bedrijfstakken en dat is dus slecht voor ons, gewone mensen, zit al in de prijs. Koop geen outplacement bedrijven meer, dat is een luchtbel. Wij geven ook direct een praktische wending aan deze column: koop geen aandelen. Doe een ‘spread-bet’ op de Londonse huizenmarkt.

Die is ontstellend hoog en als die niet instort, schudden wij, na ons hoofd met as bestrooid te hebben, de hand van de allernegatiefste forumzeurpiet, wiens naam er hier, omdat wij de polemiek niet zoeken, niet toe doet. Omdat wij geen hoed dragen, op een zomers panama na, kunnen wij die immers niet opeten.

Bodem in zicht
Want of we bodemen weten we nog niet, maar we zijn bang dat als we al bodemen, dat niet een proces van één dag is, maar iets vervelends, uitputtends en uitgerekts. In ons volgende artikel gaan we nader in op onze negatieve visie op de aandelenmarkt. Ondanks het huidige lage niveau.

Discussieer mee in de Inveztor.net Koffiekamer

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Hij handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.

Ga naar Artis, schiet de leeuwen, de wolven en de hyena’s dood. Vervolgens de panters, de luipaarden en de poema, als ze daar nog zo’n dier hebben. Dat is, volgens mensen die het weten kunnen, zoals Hans van der Wielen, Jean-Marie Messier en de heer Mahathir, de president van Maleisië, de oplossing.

Wanneer het slecht gaat in de financiële markten is dat de schuld van de hedge funds. Die zorgen voor volatiliteit, proberen alleen maar geld te verdienen, hebben nergens respect voor, zijn geheim en slachten bedrijven af. Net zoals leeuwen, wolven en hyena’s de gnoes en zebra’s afslachten.

In de natuur azen roofdieren op de zwakkere broeders in de kudde. Die worden eerst goed bekeken, uitgekozen en vervolgens opgegeten. De panter, of het luipaard rent het hardst en krijgt de beste stukken, de hyena’s krijgen de rest en vervolgens mogen de gieren de botten schoonmaken. Zo gaat het ook op de markt.

Een miljard of 250
Er zijn allerlei takken van sport in de hedge fundindustrie. De klagende managers hebben het over de long/short fondsen, die de grootste categorie zijn, het laatste cijfer is ongeveer 44% van de hedge fundmarkt, die in totaal een miljard of zeshonderd – dollars of euros, het maakt niets meer
uit – aan belegd vermogen hebben.

Zeg een miljard of 250 dus. Door een hefboom kan daar een veelvoud van gemaakt worden. Wat doen die hedge funds nou precies? Ten eerste doen ze research. Of ze doen het zelf, of ze betalen, meer dan andere spelers, voor de beste research die te koop is. Mark Roberts, die – full disclosure – een relatie is, krijgt tussen de 50.000 en 80.000 dollar per jaar per klant voor zijn nieuwsbrief met ideeën voor shorts.

Hij publiceert een stuk of twaalf ideeën per jaar en schiet zo vaak raak, dat het bijna eng is. Enron was één van zijn shorts, vorig jaar. Hij coverde overigens wat te vroeg, dat het bedrijf failliet zou gaan kon hij ook niet weten, geeft hij graag toe. Hedge funds zijn ook de beste klanten van de grote en kleine brokers. De grote brokers kunnen helpen met research en ‘bloktrades’, de kleine specialisten helpen met kennis van niches.

Shorten!
Uitgerust met die kennis shorten de hedgies een aandeel. Dat ze daarbij manipulatie, verspreiding van geruchten en wat dies meer zij niet uit de weg gaan, laat zich raden. Wat dat betreft, maar dat is onze persoonlijke mening, lijken ze net op fundmanagers die long zijn. Die hebben gewoon een positie in een aandeel en op de televisie, in Nederland schijnt daar op zondag zelfs een talkshow voor te zijn, vertellen ze hoe mooi ze dat bedrijf vinden.

Alleen zijn de hedgies wat minder vaak op de televisie en verspreiden ze hun geruchten liever via het professionele circuit. De hedge funds pakken dus de zwakke bedrijven aan. Je zou ook kunnen zeggen dat ze de bedrijven aanpakken die u, de belegger, een rad voor ogen draaien. Natuurlijk zal het ook gebeuren dat een bedrijf met goede overlevingskansen ernstig gehandicapt wordt in zo’n proces.

Het omgekeerde gebeurt, naar ons gevoel, veel vaker; denkt u daar eens over na. President Mahathir, een groot man, ontketende een bijzonder onsmakelijke hetze tegen George Soros. Iedereen weet dat Soros de Bank van Engeland durfde aanpakken. Dat is natuurlijk een journalistenkreet. Wat hij deed was het pond shorten, zoals er nu talloze beleggers short dollars zitten. Of vorig jaar short euro’s.

Aandeel kapot
Is dat onpatriottisch? Is dat slecht? Of zorgt dat voor liquiditeit in de markt? Of zou je kunnen zeggen, dat die druk op een zwakke valuta er voor zorgt dat de regering van het land met die flauwekul valuta eindelijk maatregelen neemt om de situatie te saneren? Is Azië niet aardig hersteld, sinds die onsmakelijke meneer Soros wat bahts en ringghits aanlapte?

Of was het juist niet George Soros die onsmakelijk bezig was maar een bevriend staatshoofd? Wij vragen het ons nog steeds af. Er gaan stemmen op om het lenen van aandelen te beperken. Dat gaat ongeveer als volgt, qua redenering. Zou u uw huis voor een schijntje verhuren, met een grote kans om het aan te treffen in zo’n staat dat het nog maar een kwart waard is, van wat u er voor betaald hebt?

Nee? Nou, dan moet u als beheerder van een beleggingsfonds ook niet uw lijntje Vivendi of Numico uitlenen aan die gemene hedge funds, die die mooie aandelen vervolgens gaat shorten. Als ze succesvol zijn, is het aandeel straks veel minder waard. U krijgt een kleine rotvergoeding voor het lenen, uw aandeel is kapot.

Geen respect
Je kan dat natuurlijk ook anders zien. Of Numico is op 23 euro juist geprijsd en dat lijkt vandaag de dag zo te zijn. Of niet? Dan was het aandeel op 46 euro toch veel te duur? De hedge funds die bovenop Numico zaten zeiden toen, via de column van Jesse Eisinger in de Wall Street Journal, toch ook al dat het mis zou gaan met Rexall en met General Nutrition?

Even nadenken, dat schreef Mark Roberts al in, wanneer was het, 1998, nog daarvoor misschien zelfs. Rexall was toen nog geen onderdeel van Numico, maar het was wel een mooi beargumenteerde short. Tot Numico het kocht. Toen werd Numico een short.

Goed idee dus, om de hedge funds aan banden te leggen en shorten te verbieden. Hedge funds hebben inderdaad geen respect voor het management van de bedrijven die ze shorten. Vaak is dat omdat het management van die bedrijven geen respect heeft voor de arme sloebers die hun aandelen kopen. Mensen zoals u en wij dus.

Amerikaanse praktijken
Als hedge funds niet meer mogen shorten blijven de zwakke dieren van de kudde ongestoord doorgrazen. Voor je het weet, heb je dan een kudde waarin die zwakke dieren goed gedijen. We kunnen ons misschien beter afvragen of het aantal Enrons, Tyco’s, Xeroxen en WorldComs niet juist veel te lang heeft kunnen doorgrazen en niet snel genoeg besprongen is.

Dat doet niets af aan de wijsheid van de ‘uptick’-regel, die in Amerika geldt. Die regel houdt in dat je een aandeel pas mag shorten, wanneer het naar boven tikt. Vandaar die uptick. Die regel is na de crash van ’29 ingevoerd om te voorkomen dat aandelen genadeloos de grond in geshort kunnen worden.

Ook geen gek idee. In Europa kennen we die regel niet, daar hebben we dus nu Amerikaanse praktijken voor, zoals sommigen dat noemen.

Inveztor.net, 11 juli 2002

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Kraland handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.

Wij zijn niet zo boud te veronderstellen dat veel van onze lezers in PPR zijn geïnteresseerd. PPR is het bedrijf van de Franse ondernemer François Pinault, die ook warenhuis Le Printemps overnam en postorderbedrijf La Redoute bezit. Vandaar PPR, Pinault Printemps Redoute.

Vorige maand gaf Pinault het bedrijf aan zijn kinderen, maar hij houdt het management in handen. Pinault is eveneens bekend als eigenaar van Christie’s, het veilinghuis, Chateau Latour, de grand cru in Bordeaux en tal van andere participaties via zijn holding Artemis. Voor Nederlandse beleggers in Pinault relevant, omdat PPR de prijs van Gucci ondersteunt, middels een lang lopende put.

Wat ook interessant is, is dat PPR Guilbert bezit. Guilbert is een grote speler in de tuin van Buhrmann in Frankrijk en Engeland. Onlangs stond de prijs van Buhrmann onder druk vanwege een verwachte overname van Guilbert. Natuurlijk is het mogelijk dat PPR Guilbert zou verkopen. Vandaag gaan er weer geruchten dat PPR een neerwaartse bijstelling van Moody’s zal krijgen.

‘Rating agencies’
Eerder deze week maakte PPR bekend een klacht te hebben ingediend wegens laster en koersmanipulatie. PPR wordt niet gevolgd door Moody’s, zo maakt het bedrijf bekend, maar door
Standard & Poor’s. De ‘rating agencies’ krijgen betaald voor hun werkzaamheden, die zij verder in volledige onafhankelijkheid moeten verrichten. Een beursgenoteerd bedrijf kan één of meer rating agencies betalen.

Eén van de zorgen van beleggers is of PPR de volledige overname van Gucci-aandelen van LVMH, in 2004, wel kan betalen. Vandaag zakt PPR weer hard, een dikke 4% en het aandeel staat onder de
grens van de honderd euro. Daarmee is de koers gezakt tot 15 keer de winst van dit jaar en staan we op het niveau van 1997.

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Kraland handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.

De onthulling, in een rapport aan de SEC, dat Mercks Medco divisie verkeerde omzetcijfers heeft gerapporteerd ter waarde van meer dan 14 miljard dollar zet de Europese markten en de dollar vanochtend onder druk.

Volgens het rapport zou Medco gedurende drie jaar lang omzet hebben geboekt die er niet reëel was. Merck heeft verklaard dat de verkeerde rapportage van Medco geen invloed zal hebben op de gerapporteerde winst per aandeel.

Dollar
De Japanse minister van financiën Shiokawa verklaarde tegenover de ministers van financiën in Kopenhagen dat de dollar best tot 115 tegen de euro zou kunnen vallen. De dollar was de afgelopen dagen wat beter en sloot vrijdag iets boven de 97 cent tegen de euro, na eerder bijna op pariteit te zijn beland.

Analisten zagen dat vorige week als een kalmeringsfase richting 96 cent, waarna eventueel een nieuwe stijging kon worden ingezet. Die is dus vandaag al begonnen. Op dit moment noteert de dollar 0.986, bijna anderhalve cent lager dan vrijdag, de grootste daling in twee maanden.

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.

Leuk, maar niet nuttig, dat kunnen we zeggen van ons bericht Het 5 juli effect van gisteren over de laatste 74 jaar Amerikaanse beursstatistieken over de-dag-na-een-vrije-dag-in-een-bearmarkt.

De bulls zijn blij. Waarschijnlijk is de dubbele bodem nu neergezet in hun ogen. Dan zijn de eerste dagen de beste. Kijk maar, vandaag 3%. Misschien is dat zo, laten we het hopen. Helaas is hoop een erg slechte emotie in de markt. Aan fundamenten heb je niet zo veel in markten zoals deze. Technische Analyse is dan erg nuttig.

Zijn we uit de ‘beartrend’ gebroken? Dat lijkt niet het geval. ‘Traders’ kunnen hun hart ophalen, het weekend ziet er goed uit, de markten zijn op hun hoogste punt gesloten. Allemaal omdat er geen aanslag is geweest en de aandelen even niet lager konden. ‘Big deal’, denken de beren. Die blijven even in hun hol, ze hebben al zoveel verdiend de laatste weken.

De beren weten dat een bearmarkt gekenmerkt wordt door scheurende rallies, zoals vandaag. Liefst op laag volume, zoals gisteravond in Amerika. Voor je het weet, wil iedereen er weer in en klapt de val dicht. Tenzij dit de tweede dag is van de 30% zomerrally, waar we zo reikhalzend naar uitzien, want stijgen blijft leuker dan dalen.

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Kraland handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.

Vandaag ziet alles er beter uit, je zou er haast optimistisch van worden. Europa is een paar procent beter en de VS opent sterk, de Nazz zelfs ruim 3% in de plus, ondanks enigszins tegenvallende werkloosheidscijfers.

De markt was dan ook zwaar ‘oversold’ afgelopen dinsdag, dus een sprong naar boven was te verwachten.We gaan hier niet filosoferen over de dubbele bodem, die nu misschien wel of misschien niet is neergezet. Het meest waarschijnlijk lijkt ons dat er deze zomer, in het kader van de bearmarkt, een hausse van een zo’n 30% komt.

Meer dan een gok is dat niet, daarna verwachten we weer zwaar weer. Dit soort consideraties is natuurlijk weinig waard. Het is wel interessant te kijken hoe de markt in het verleden reageerde wanneer er, vlak voor een belangrijke vrije dag, een paar heel slechte dagen waren, met de dag ervoor, woensdag dus, een stijging.

‘Tradable rally’?
Michael Sokolow heeft dat uitgezocht. Het is de afgelopen 74 jaar dertien keer gebeurd. Op één keer na was de markt de dag erna, vandaag dus, lager: gemiddeld 1,79%. Voor de Nasdaq geldt dat het vijf keer gebeurd is en dat de markt iedere keer lager was, gemiddeld 1,13%.

Dit soort statistieken is leuk voor degenen die er vandaag echt zin in hebben – wijzelf inbegrepen. Betere dollar, hoger het weekend in, misschien een ‘tradable rally’? Of toch voorzichtig blijven? Zeker met het weekend voor de deur. Verkopen in de hausse kan een goede manier zijn om enerzijds te profiteren, anderszijds toch deze cijfers mee te nemen.

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Kraland handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.

Het Parijse avondblad Le Monde bericht vandaag dat Vivendi Universal, het bedrijf dat al de voorpagina’s van de financiële pers haalt (zie mijn ‘Tussen ramp en rally’-verhalen: Messier persoonlijk failliet?, De spin op Messier en Hernationalisatie FT?), op haarscherpe wijze heeft geprobeerd een verkoop van haar belang in Murdochs BSkyB te rapporteren.

Dat gebeurde met hulp van, een ongeluk komt nooit alleen, Arthur Andersen. Vivendi’s andere accountant, de Parijse firma Salustro was het daar niet mee eens en keurde de actie, die beschreven wordt als een hoogstandje qua internationale fiscale constructie, niet goed. Salustro’s hoofd Doctrine, die erbij gehaald werd, onderhield zich met de Franse AFM, de COB en hield ruggespraak met de oude heer Salustro.

Exposure ABN AmroDie is niet meer dagelijks bij de firma betrokken en gaf een negatief advies. De COB ried president Messier aan de transactie te herzien. Messier protesteerde, omdat een herziening VU in de rode cijfers zou doen belanden. Hij protesteerde ook bij accountant Salustro. Doctrine kreeg een brief, waarin stond dat hij ontslagen was. Vandaag krijgt VU een ‘downgrade’ met negatieve implicatie van Moody’s.

De negatieve implicatie houdt in dat VU-obligaties de status van junk kunnen krijgen. VU zakte vanochtend 39% naar 14 euro, waarmee de hausse van het vertrek van topman Messier ongedaan werd gemaakt. Om 13.15 uur werd de notering hervat op 15,08 euro, een baisse van 34%. Overigens, volgens een Amsterdamse zakenbank is de exposure van ABN Amro bij VU 375 miljoen euro, ongeveer de helft van BNP/Paribas.

… en Philips
Philips-woordvoerders zeggen wel eens dat de gloeilampenfabrikant de enige belegger is die zijn aandelen JDS Uniphase nog met winst in de boeken heeft staan. Philips heeft echter ook 38,3 miljoen aandelen VU (een Polygram erfenis, via Seagram) in de boeken staan voor 61,50 euro per einde 2001. Theoretisch verschil: 1,695 miljard euro.

Het is niet zeker of Philips hiervoor een afwaardering wil gaan doen, maar als dat wel zou gebeuren, dan kunnen we die binnenkort tegemoet zien. Zoniet,
dan wordt de waarde van de deelneming naar marktwaarde vermeld in de balans en ten laste van het aandelenkapitaal gebracht en niet verwerkt via de winst-en verliesrekening.

Commentaar
Mijn persoonlijke indruk, heet van de naald, is als volgt. Op het eerste gezicht is dit de nekslag voor VU en voor Messier, pal na de aankondiging van zijn vertrek, vanochtend in Le Figaro. De pers wordt druk gebruikt, blijkt hier. Dit nieuws kwam van Le Monde en wel van de hand van Laurent Mauduit, een journalistieke veteraan, maar geen financieel specialist.

Ik kan me voorstellen dat Mauduit erg goed is ingevoerd bij de COB, waar dit nieuws waarschijnlijk als lek vandaan komt. Ondanks alle negatieve aspecten is het goed ons te realiseren dat het hier om een poging gaat, niet om een gelukte manipulatie en dat de BskyB-transactie eind vorig jaar doorging. Wie nog niet doorhad dat deze markt levensgevaarlijk is en gisteren een mooi winstje maakte toen de geruchten rond Messiers vertrek aanzwollen, weet nu beter en zit op een mooi verliesje.

Een lezer vroeg ons vanochtend of dit niet een goed instapmoment was. Voor wie afstand neemt, ongetwijfeld, maar gezien wat er in twee dagen allemaal aan nieuws loskomt, is enige voorzichtigheid geboden.

Ja, het aandeel is net zo laag als vorige week om deze tijd,
Het nieuws is slechter,
Er kunnen nog meer lijken uit de kast komen,
Iedereen mag op de beurs met zijn eigen geld gokken.

Gok?
WorldCom was, op 1 dollar, ook een mogelijke gok, maar geen goede. Misschien is VU een goede zet, misschien niet:

De media business loopt goed,
Canal Plus kan alleen maar beter,
Cegetel heeft met SFR een sterke positie,
Vivendi Environnement is een onbesproken bedrijf.

Alleen voor volwassenen, maar ach, dat kan je ook van Aegon en Ahold zeggen.

Michael Kraland: Tussen ramp en rally: Messier persoonlijk failliet?
Tussen ramp en rally: de spin op Messier
Tussen ramp en rally: hernationalisatie FT?)

Michael Kraland is vermogensbeheerder, beheert een beleggingsfonds en is directeur van een Amerikaans hedge fund. Kraland schrijft zijn columns op persoonlijke titel. Kraland handelt vaak in beleggingen waar hij over schrijft en zijn posities kunnen op elk moment veranderen. De informatie in deze column is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. Uw reactie is welkom op
kraland@Inveztor.net.