(Voor de vorige en volgende delen van dit artikel,
klik Bedenkingen bij
het bloedbad – I en Bedenkingen bij het
bloedbad – III)
 
Wat wel hoopgevend is is de slachting in de dotcoms en de etailers. Daar
vloeit echt bloed. We zien hier in Europa de ene dotcom na de andere omvallen.
De business models werken niet, het management is onervaren en het lijkt ons dat
we in deze herfst de eerste fase van het internettijdperk afsluiten.
 
Wij kunnen ons niet meer voorstellen dat iemand nog een internetproject
financiert dat zuiver op het nieuwe medium is gebaseerd. Dat is voorlopig
voorbij, misschien voor altijd. Het was een interessante periode.
 
We kunnen dus gaan afvinken.
 
Er zijn praktisch geen sectoren meer die nog bescherming bieden. Dat is
goed.
 
De stumpers die op margin effecten hebben gekocht, leren wederom een dure
les. Als er één de voorpagina’s haalt omdat hij zijn mede day-traders op een
rondje Uzi trakteert is dat ook goed. Als hij live doet is het natuurlijk
beter.
 
Mensen die uit oncomfortabel hoge verdiepingen springen, liefst op Wall
Street, brengen ook punten op. Dubbel als ze bekend zijn.
 
Er moet angst zijn dat het financiële bestel om kan gaan. Wat dat betreft
zijn de junk bond problemen van Morgan Stanley (zie ook: Goede
Morgan!) en de verborgen problemen van de andere brokers ook welkom.
 
Morgan zit in elf van de twintig allerslechtste telco deals. Dan krijg je
al snel dat je toch iets van dat papier moet terugnemen anders doen je klanten
nooit meer zaken met je, althans niet tot de volgende leuke deal. Daardoor kan
een zakenbank al snel met wat zogenaamde voorraad komen te zitten.
 
Iedereen klaagt dat er geen liquiditeit meer in deze markten is omdat geen
enkele professionele partij meer posities inneemt sinds de Azië-crisis. Het
management had gelijk met dat verbod, maar de handelaren hebben het toch gedaan
omdat ze anders geen zaken meer konden doen en geen bonussen zouden krijgen. Nu
worden ze direct ontslagen, de cv’s zijn al de deur uit en Morgan
Stanley-handelaren hebben hun aandelen, zeggen de geruchten, al verkocht.
 
We gaan heel even afdwalen voor de mensen die onze modelportefeuille
volgen: waarom zijn wij in godsnaam long Morgan Stanley (MWD, $72) ? Omdat we
denken dat deze junk bond ellende klein zeer is voor MWD: we hopen op minder dan
$500 miljoen schade voor een winst van $6 miljard. MWD is één van de twee
tophuizen ter wereld. Ook deze crisis gaat voorbij en we gaan niet verkopen op
dit lage niveau. We kijken eerder naar Lehman Brothers om daar misschien van wat
aan te schaffen, einde afdwaling.

 
(Voor de vorige en volgende delen van dit artikel,
klik Bedenkingen bij
het bloedbad – I en Bedenkingen bij het
bloedbad – III)
 

(Voor het vervolg van dit artikel, klik Bedenkingen bij het
bloedbad – II en Bedenkingen bij het
bloedbad – III)
 
We kregen vandaag en gisteren veel reacties – allemaal positief behalve van
één heer die wij de Quirulant noemen – over onze Bloedbad-serie.
 
Veel lezers vinden dat wij de zaak aardig voorspeld hebben.
 
Wij doen in zulke gevallen ons best om direct duidelijk te maken dat we
niet in de voorspellingsbusiness zitten. Voorspellen is aanzienlijk moeilijker
dan beleggen en met het laatste hebben we onze handen al vol. Wat wel helpt is
het toepassen van wat discipline. Dan kan je eventueel het lot een handje helpen
en beter voorbereid zijn wanneer het verkeerd gaat.
 
Wij zijn altijd bang voor mensen die dat voorspellen zo leuk vinden. Die
mensen zijn namelijk stuurloos en kunnen zo in de handen van de eerste de beste
charlatan vallen.
 
Tot zover de inleiding van vanavond, nu even terug naar ons Heerlijke
Bloedbad.
 
Het Bloedbad is goed, om de vorige afleveringen even samen te vatten, omdat
een bloedbad de weg opent voor een nieuw herstel.
 
Niets is erger dan kwakkelen.
 
Een van de vragen die we steeds krijgen is waar het met de Nasdaq heengaat.
Wij zijn geen chartisten maar we hebben in onze omgeving wel wat van die mensen
en een kind kan op de chart zien dat het testen van de dieptepunten van de
vorige paniek ons richting 3000 en wat kleingeld brengt.
 
Ook de huidige weerstand, 3250 (echte chartisten lachen zich nu rot, die
hebben hier een heel precies cijfertje voor, beledig ze niet en kijk er heel
serieus naar, ze rommelen wat met Gulden Snedes en wij vrezen dat hier veel
waars in zit), zou kunnen functioneren, maar dat lijkt ons minder waarschijnlijk
want eerst moet er flink gepiept worden. Daarvoor moeten we wat lager, met
intraday zo’n klap dat je die dag beter niet achter je scherm kunt zitten.
 
Wat we ook nodig hebben is een kleine herinnering aan Martha & The
Vandellas. U weet wel, de Motown groep. “Nowhere to hide” was hun hit. Elke keer
als er weer een zogenaamde Bellwhether omvalt is het feest bij ons op kantoor en
begint er iemand “Nowhere to hide” te neuriën.
 
Het is ook logisch. Er moet immers eerst wanhoop zijn. Wanhoop – voor niet
ingewijden: een vorm van acute stress – ontstaat door een gevoel van gebrek aan
controle. Zolang je je nog kan verschuilen achter Cisco,
Oracle, Sun en EMC, om maar
wat te noemen, is er niets aan de hand. Die jongens, plus hun kleinere trawanten
zoals Network Appliance en Ciena, gaan als
laatsten om.
 
Overigens, Cisco heeft al een grote dreun gehad. We hebben het even
nagerekend. Op 23/5, de vorige nachtmerrie dus, was CSCO 38% gezakt versus de
top. Gisteren was dat 35%. Oracle was 33% gezakt en doet dat  nu weer. Sun
en EMC, de andere twee Ruiters, staan echter nog maar 15% en 17% onder hun top.

 
Het bovenstaande dient alleen om aan te geven dat er best nog wat af
kan.
 
(Voor het vervolg van dit artikel, klik Bedenkingen bij het
bloedbad – II en Bedenkingen bij het
bloedbad – III)
 

Eerder beantwoordden we een vraag van een lezer (zie ook: Heerlijk, zo’n bloedbad hè?) en die vraag was erg actueel.
Sinds gisteren begint het bloedbad gestalte te krijgen.
 
Laten we even de bloedspetters op een rijtje zetten.

Yahoo! komt met goede cijfers maar waarschuwt voor
minder omzet in reclame.
Lucent komt met de derde winstwaarschuwing dit
jaar.
Motorola vergroot de marges maar de omzet valt tegen.
Goed nieuws daarentegen in de breedband activiteiten.
Morgan Stanley (zie ook “Goede Morgan”) heeft junk-bondproblemen. Wij vermoeden dat
die problemen wel mee zullen vallen, althans, minder dan $500 miljoen schade,
maar toch geen goed nieuws, integendeel. De aandelen van bedrijven die de junk
bonds uitgeven storten verder in.
Dat is nogal wat.
 
De vragen die we van onze lezers krijgen en de vragen die op de forums
gesteld worden komen, samenvattend, op het volgende neer: hoe laag gaat deze
markt en wat gaat er nu gebeuren? Moeten we eruit met wat we nog hebben?
 
We gaan proberen – na de lunch – aan te geven wat de aanknopingspunten zijn
om deze crisis in een rationeel perspectief te helpen plaatsen.
 
We gaan een paar fundamentele punten bekijken en vooral letten op timing en
psychologie die in een periode als deze enorm meetellen.
 
Het zal eerst slechter gaan, we moeten nog wat omlaag, maar de paniek
begint toe te slaan. Dat is goed.
 
Iedereen is pessimistisch. Dat is nog beter.
 
Er staan nog een paar sectoren in de technologie overeind. Dat is slecht,
maar daar hebben we het straks over.
 
Houdt moed, geen paniek, tot later.
 

Het begint nu een beetje te komen, er wordt gepiept, er begint wat bloed te
vloeien. Goed, het zijn nog kleine spatjes maar een beetje ellende is beter dan
helemaal niets.
 
Zoals trouwe lezers weten, gaan wij er van uit dat we vanaf de tweede helft
van deze maand een rally verwachten. Ter verduidelijking, wij verwachten een
koersstijging op de beurs, geen stormloop naar de uitgang.
 
Op het moment van schrijven, dinsdagavond half negen, zakt de Nasdaq weer
eens een puntje of 100, richting 3250. Dat is, voor sommige analisten, een
belangrijk steunpunt. Wij denken dat we daar vandaag of morgen doorheen
daveren.
 
Je krijgt dan nog meer gepiep. Dat is uitstekend. Vanwege de combinatie van
onze beurswerkzaamheden, ons gewicht en onze activiteiten bij Inveztor.net gaan wij nog
maar zelden naar diners in de stad, zoals men dat in Parijs noemt.
 
Maar wanneer we toch gaan merken we het meteen. Wanneer we enthousiaste
vragen krijgen over tips en voorgesteld worden als iemand die deze of gene rijk
zal maken, moet je aan verkopen denken. Wanneer mevrouw K. vragen krijgt over
het niveau en de diploma’s van onze cardioloog, is het tijd voor kopen.
 
Die tijd komt eraan. Onze favoriete factoren zullen dan tech, energie en
gezondheidszorg zijn. Ook wat financials, vooral verzekeraars.
 
Maar eerst moet er nog bloed vloeien en gepiept worden. Mensen moeten tech
haten, dat is goed.
 
Wij moeten van Piep naar Pieper.
 
Dan breekt de nieuwe dageraad aan.
 
Morgen meer.
 
Blijf voorzichtig.

Morgan Stanley is één van de beste effectenhuizen ter
wereld. Deze zakenbank gleed, met dikke lagen Teflon bekleed, door de Aziëcrisis
heen.
 
Vandaag zakt Morgan (MWD,$73 Modelportefeuille) 12%). In een paar dagen is
het aandeel van een top van $104, op 9 september jongstleden,naar beneden
gekomen. Eerst op tegenvallende kwartaalcijfers en nu om de onderliggende reden
van die teleurstelling: junk bonds.
 
Morgan Stanley heeft, volgens de geruchten, flinke verliezen op haar
junk-bondportefeuille geleden.
 
Hoe kan zo iets gebeuren?
 
Heel eenvoudig.
 
Morgan helpt bedrijven obligaties plaatsen. Als die bedrijven geen
ijzersterke balans hebben heten die papieren junk bonds. Zo noemt u ze, zo
noemen wij ze, maar op de visitekaartjes van de jongens die de plaatsingsdeals
binnenslepen of de fundmanagers ermee volstoppen staat keurig “High Yield”.

 
High yield is Junk en vroeger was de geniale maar veelbesproken financier
Michael Milken de profeet van deze markt. Dat was logisch want Milken vond die
markt uit. Het huis van Milken, Drexel Burnham Lambert, u weet wel, de vroegere
werkgever van Abby Cohen, ging er aan kapot, Milken ging de gevangenis is, maar
we dwalen af en moeten de mensen niet aansporen alles door elkaar te
halen.
 
Laten we het zo zeggen: er is een beetje paniek. Er zijn wat geruchten, dat
wil zeggen dat het ervan gonst, en er is al eerder iets fout gegaan, al is dat
dan een paar jaar geleden. Tegen deze achtergrond is de koersval in het aandeel
Morgan Stanley wat begrijpelijker.
 
Laten we er nu eens wat anders naar kijken.
 
Hoeveel heeft Morgan afgewaardeerd of verloren? Eén ding is zeker, ze
hebben Inveztor.net er nog niet over gebeld.
 
Wij zijn dus zelf eens gaan kijken. Na een paar contacten en het natmaken
van een vinger zouden we gokken op minder dan $500 miljoen.
 
Dat is veel geld, maar voor Morgan Stanley, dat een winst van een miljard
of zes gaat maken, is het wat wij achterlaten wanneer wij de taximeter naar
boven afronden.
 
Wij hebben vernomen dat het in het High Yield departement op Canary Wharf,
waar de firma haar Europese hoofdkwartier heeft, wat minder druk is.
 
Wij horen over Morgan Stanley medewerkers die voor tientallen miljoenen
aandelen Morgan Stanley verkocht hebben. Wij denken dat dat niet uit paniek
gebeurd is maar omdat er een eind is gemaakt aan een dienstverband.
 
Ook dit zal voorbijgaan en Morgan Stanley gaat overleven.
 
Waarschijnlijk is dit een koopgelegenheid, maar laten we even afwachten tot
het bedrijf zelf met commentaar komt. Dat lijkt een beter moment voor een
beslissing.
 
Het grote vraagteken is natuurlijk DLJ. Donaldson Lufkin Jenrette
is net door moeder Axa verkocht aan Crédit
Suisse’s zakenbankierende dochter CSFB. DLJ is veel kleiner dan Morgan,
maar is groot in junk.
 
Dit verhaal krijgt dus nog een staartje. Alle huizen op Wall Street worden
gestraft. Ook onze Bear Stearns aandelen krijgen er van langs,
ondanks de overnamespeculatie die de koers net zo lekker voorstuwde.
 
Er wordt steeds meer gepiept, ook buiten de tech-sector.

Volgende week gaan we weer eens naar Londen en het leuke van de beurs is
dat het een beetje op London lijkt. Druk, niet echt mooi en een ongeluk komt
altijd uit een hoek die je niet verwacht hoewel je dat toch zou moeten weten
want ze rijden daar aan de verkeerde kant van de weg.
 
Kijk eens aan. De financiële sector lag er zo mooi bij. Heerlijk
herstellend van de lage waarderingen van de vorige crisis, vrolijk voortgestuwd
door overnamegeruchten of zich lekker koesterend in het zonnetje van vette fusie
& overname honoraria.
 
Dat is verleden tijd.
 
Het ongeluk komt uit een hoek die niemand voorspelde. Zoals gewoonlijk
houdt ik me aanbevolen voor vernietigende kritiek. Er moet iemand geweest zijn
die dit heeft voorspeld, laat de emails komen. Maar één ding kan ik u
verzekeren: ik zag het niet zo gebeuren en u waarschijnlijk ook niet.
 
Dalende dotcoms ? Geen probleem, de meeste van die bedrijven gaan naar
$2.
 
Etailers ? Weinigen zullen het halen.
 
Chips ? Rijmt alleen nog met dips.
 
E-enablers ? Disabled.
 
Maar de telco’s, de phones? Dat de prijzen te hoog waren, wisten we maar
dat het gedonder via hun obligaties zou beginnen dat wisten we niet.
 
De schade begint op te lopen. De grote jongens worden geraakt, maar die
zullen het overleven. De kleinere jongens krijgen straks zulke harde tikken dat
er een vertrouwenscrisis kan ontstaan en dan vallen er slachtoffers.
 
Ons idee dat we al een aantal keren naar buiten hebben gebracht, is dat
dit, hoe paradoxaal ook, goed is voor de markt. Die moet door deze pijnfase
heen. Er moet, wij schreven het eerder, gepiept worden.
 
Vandaag begonnen we het voor het eerst te horen. Op onze Bloomberg wordt
gepiept. Een aantal van onze institutionele cliënten piept.Particulieren, die in
september vol moed slechts gewapend met een hefboom in de markt stapten piepen.
Op de forums horen wij ook een pieptoon en er wordt gediscussieerd over een
crash.
 
Laten we eerst eens kijken hoe het met die ellende rond de foons gaat en
wat voor slachtoffers daar vallen
 

Gisteren kochten wij vol optimisme Knight Trimark voor de
modelportefeuille. (zie ook: Als een Bear in de
nacht). En we waren nog blij dat we de stukken onder onze limietkoers hadden
gekregen.
 
Vandaag is het even van auw!
 
Knight kwam met een winstwaarschuwing en de koers daalde 6 dollar onder
onze aankoopkoers. Daarmee is Knight de zoveelste onderneming die een
tegenvallend derde kwartaal verwacht.
 
Je wint er een paar, je verliest er een paar: wij blijven vooralsnog gewoon
zitten. 

Tijdens de lunch gisteren kwamen ze alweer ter sprake, de jongens van
Lernout & Hauspie.Onze gesprekpartners, twee beheerders van
grote Europa-portefeuilles, waren niet naar de presentatie geweest en vroegen
ons om een indruk (zie ook: “Eerlijk
Duerd het langst”).
 
“Nooit in geloofd”, zei de eerste beheerder, die wel de IPO gedaan
had.
 
Wij legden uit dat we ons afvroegen of het niet aan de dwang van het
business model van LHSP lag, dat er zoveel spanning werd opgeroepen en zoveel
gedoe kon ontstaan.
 
Philippe, de tweede fundmanager, had daar een antwoord op en wij denken dat
dat ook het juiste antwoord is. Naar zijn mening ligt het inderdaad aan het
business-model, dat gebaseerd is op ontwikkeling en verkoop van spreek- en
vertaalprodukten.
 
“Hun oorspronkelijke opzet was om de anti-virus van de vertaalprodukten te
worden”, legde Philippe uit. “Toen dat niet lukte moesten ze wel veranderen, om
te kunnen overleven en zo kwamen ze in het huidige moeilijke straatje
terecht.”
 
“Overigens,” vervolgde Philippe, die ook dit jaar weer erg goed scoort,”
bij Genset zien we hetzelfde. Daar blijven we dus ook af.”
 

Er zijn nog steeds te veel boeven in dit vak. Neem nou Vector
Enterprises. We kennen deze mensen niet en dat willen we ook niet echt.
Misschien horen we morgen van hun advocaat. Ook geen probleem, want Inveztor.net heeft
financiële partners met zeer diepe zakken, wat ons in staat stelt gewoon te
zeggen wat we denken.
 
Hoe weten we dat het daar bij Vector een boevenzootje is? Zeer eenvoudig.
Voor ons ligt een document van de depositair van ons fonds. Het had ook uw bank
kunnen zijn.
 
Er wordt een bod uitgebracht op 1% van de uitstaande aandelen van
Compaq.
 
Omdat het document door een vertrouwde relatie wordt verstuurd zijn er
mensen die gewoon ja zeggen op zo’n aankondiging.
 
Wie de kleine lettertjes leest ziet dat het een bod betreft à $23. Compaq
kostte gisteravond $29.
 
Helaas is deze truc legaal, de banken kijken niet naar deze papieren, want
de transfer agent, die de registraties afhandelt, geeft deze dingen door.
 
Het is niet verboden om iemand een laag bod te doen. Het is niet echt een
boevenstreek in wettelijke zin. Maar in onwettelijke zin natuurlijk wel, want de
weduwen, de wezen en andere mensen die het niet kunnen missen trappen
erin.
 

Een van de weinige groene lichtjes in onze portefeuille was gisteren
Bear Stearns, de Amerikaanse zakenbank. Bear wordt overgenomen,
denken wij en daar hoef je geen genie voor te zijn want de directie zegt het
tegenwoordig zelf.
 
Er is alleen een kleine, bijna te verwaarlozen discrepantie tussen de prijs
die de directie zegt graag te willen ontvangen en de marktprijs. Bij $120 zeurt
de directie niet meer, geeft zij aan. De markt betaalt, na de hausse van
gisteren, $67.25. Wij gaan uit van $75, als het hoger gaat dan dat bedrag dan
zeuren ook wij niet meer.
 
Op $75 doet het aandeel een overnamepremie van 50% ten opzichte van de
koers voordat de directie, kwijlend van de hebzucht, het over die $120 begon te
hebben. Wie handig wil zijn knoeit een beetje tussen de $67.25 (verkoop) en de
$60 (aankoop), met het risico de deal mis te lopen.
 
In een ander, maar vergelijkbaar register werden wij op kantoor opmerkelijk
gemaakt op het feit dat de president van Knight Trimark niet verscheen op een
presentatie. Een paar dagen later kwam NITE ($34) met een
bericht: zakenbank Robertson Stephens was ingehuurd om de firma te adviseren,
lees te verkopen.
 
NITE is een firma die actief is als marketmaker en elektronische handelaar.
Merrill kocht kortgeleden in die sector Herzog,
Heine, Geduld en Goldman nam
een paar weken terug Spear Leeds Kellogg over.
 
In de aandelenhandel is het mogelijk te winst, die steeds moeilijker te
behalen is, te optimaliseren door actief te zijn in zogenaamde order flow en
market making. Sommige bedrijven hebben wel order flow (Merrill
en Goldman bijvoorbeeld) maar lopen een groot deel van de
marketmakerswinst mis.
 
Nu Goldman en Merrill de stap gemaakt hebben is het, lijkt ons tijd voor
Morgan Stanley Dean Witter (MWD, $90.63).
 
Wij voegen daarom NITE vandaag toe aan de Modelportefeuille: wij kopen 300
aandelen bij de opening met een limiet van $34.25.
 
Ons koersdoel is $45.