MG International: verdrink niet II

En kijk, nu reageert MG International middels een persbericht.
Het bedrijf geeft aan in onderhandeling te zijn en hier over enige weken op terug te zullen komen.

Volgens onze informatie, die het bedrijf niet tegenspreekt, gaat het om een transactie van €6,50 per aandeel.
De koersvorming lijkt ons dus wat speculatief. Hieronder het bericht.

“MG International informe ses actionnaires que, conformément au communiqué qu’elle a diffusé le 6 mars dernier, MG International poursuit ses négociations avec la société Maytronics.

Ces négociations qui portent sur la mise en µuvre de partenariats industriels et commerciaux avec Maytronics et sur un accroissement de la participation de cette dernière au capital de MG International, n’ont à ce jour aboutit à la signature d’aucun contrat définitif.

Un communiqué relatif aux résultats de ces négociations sera publié dans les semaines à venir.”Geen positie.

MG International: verdrink niet

Enige tijd geleden leek het ons voorzichtiger even van MG International aandelen af te blijven.
De afgelopen week leek het aandeel MG op een achtbaan te verkeren. Komende van rond de € 6 aan het begin van het jaar staat het aandeel nu € 9,70. Het piekte de afgelopen dagen op groot volume naar de € 18 en is nu dus gehalveerd.
Meedoen ? Wij blijven, na een eerdere serie uitstapjes in dit aandeel dat in onze Portefeuille zat en dat we vanaf voor de IPO met veel plezier beschreven hebben, heel voorzichtig.
Het lijkt erop dat Maytronics, een Israëlische branchegenoot, een meerderheidsoptie heeft verworven op € 6,50.
De meeste nieuwe speculanten stapten in op koersen rond de € 8,50 en veel hoger.
Gezien de onzekerheid lijkt voorzichtigheid hier nog steeds op zijn plaats.

Geen positie

Xemplar: het blijkt allemaal bedrog

Tijd voor een nieuwe draad over Xemplar. Die 280 in de vorige draad lijken voorlopig genoeg, teveel reacties in een draad en je verliest de draad.

Vanavond was ik uitgenodigd voor een diner en iemand vroeg me of ik er niet schoon genoeg van had. Het ging om iemand die een deel van de 280 reacties in de vorige Xemplar draad had gelezen.

Ik kan u verzekeren dat het best meevalt en dat er vervelendere zaken in het leven zijn dan een huilende meute teleurgestelde beleggers. Geld verliezen is niet leuk.
Ik heb, achteraf gezien, een fout gemaakt door de grote XE weging niet tijdig af te kappen. Een prachtige winst zou ons deel geweest zijn. Helaas.

Ik had ook wat meer van me moeten laten horen, ook in periodes waarin er geen concreet nieuws was.
En bovendien is het waar dat een aantal van onze stockpicks in zwaar weer zitten.

In feite gebeurt nu waar ik altijd op gewezen heb. Er zijn periodes waarin alles verkeerd gaat. Waarin het geluk omslaat in tegenspoed. Waarin zelfs Varyag het niet goed doet, zoals iemand opmerkte.

Niet alles gaat verkeerd. Zo weet ik zeker dat dit blog item goed gelezen wordt, al is het maar om de titel.

Gelukkig heb ik goed nieuws. Hoewel XE flink omlaag is, – 15% vandaag, heb ik geen aanwijzing dat er sprake is van bedrog.
We zitten in het donker. Ik heb ook niet echt nieuws maar ik lees dat er toch veel mensen zijn die iets willen horen.

Allerlei geruchten doen de ronde. Hier is er een.
XE bestuurders Simon Tam en Gennen McDowall zouden zaterdag in London zijn voor besprekingen met geïnteresseerde partijen.

Dat ontkent McDowall, hij blijft tot donderdag in Vancouver om de financiering af te wikkelen.

Nog een gerucht: Simon Tam zou een afspraak gehad hebben, afgelopen dinsdag met adviseurs om overname gesprekken in te kunnen gaan.
Dit komt allemaal uit de koker van de Inveztor Geheime Dienst, maar er is geen bevestiging van en normaal zou ik geen tijd besteden aan dit soort verhalen.
Maar vanwege de grote vraag naar een teken van leven maken we vannacht een uitzondering.

Namen die genoemd werden voor de overname adviseurs zijn Merrill, Morgan Stanley, UBS.

Als ik de reacties in de vorige draad lees proef ik teleurstelling die op heel verschillende manieren verwerkt wordt.

Denk even aan het volgende. In December was ik nog een held en de beste belegger die mensen zich konden indenken.
Januari was mijn slechtste maand ooit.
Nu ben ik de grootste kluns die je je kunt voorstellen en niemand kan zich nog voorstellen waarom ze ooit een idee van me gevolgd hebben.
Goed.
Ik kan u verzekeren dat niets me verbaast, dit soort situaties komt voor, al is het niet aangenaam.
Maakt u zich geen zorgen om me, ik heb al mijn aandelen nog.
We zoeken vannacht contact met Extract, in Australië, om wat meer van de alternatieven te leren.
Misschien moeten we ook wat XE ruilen voor Hathor.

Met al die dingen zijn we bezig.
Veel nieuws is er verder niet, maar één ding kan ik u verzekeren. Ik ben niet rancuneus, it comes with the territory en zodra we iets serieus horen brengen Vermeulen, Plunger of ik u het nieuws.

Overigens schijnt Gennen McDowall naar Amsterdam te komen in April.
Pek en veren anyone ?

Long XE

Over Beheerders en Bezigheidstherapie

De hierna volgende column verscheen eerder in FD Geld, het nieuwe wekelijkse Personal Finance Magazine van Het Financieele Dagblad.

Er zijn allerlei misstanden in de financiële wereld. Misstanden die wel bekend zijn maar toch verborgen worden gehouden.
Daar zijn twee goede redenen voor.
Ten eerste concentreren mensen zich erg graag op bijzaken en laten ze de hoofdzaken voor wat ze zijn.
Ten tweede zijn die misstanden zo pijnlijk dat adverteerders weglopen als je er over doorzeurt.

De misstanden in de vermogensbeheerindustrie zijn zo’n geval. U zult mij niet horen klagen want mensen verdienen goed hun brood in die sector, het werk is interessant, als je dat soort werk tenminste opzoekt, en voor wie er oog voor heeft zijn er constant intellectuele uitdagingen.
Kortom, wel een pak aan maar toch leuk.

The Economist*, een publicatie die toch goed in de advertenties zit, kwam afgelopen week met een mooi speciaal rapport over vermogensbeheer. Dat rapport laat geen spaan heel van wat uw bank of beheerder u waarschijnlijk vertelt.

Uitgangspunt is dat de verleende diensten veel te duur zijn. Nu zag u in dezelfde week uitgebreid in de krant staan dat PGGM, het pensioenfonds, een vrachtwagen aan actieve managers ontsloeg en in indexproducten stapte.
Actieve managers proberen het beter te doen dan de index, maar PGGM vond dat hun kosten niet tegen de baten opwogen. Andere pensioenfondsen denken daar anders over, je hoorde een zucht van opluchting door institutioneel vermogensbeheerland gaan. Overigens is dat een land waar inderdaad iedereen een pak aan heeft maar waar het zelden echt leuk is.

Waarom besluit PGGM dat actief beheer te duur is en vinden de andere pensioenbeheerders dat niet? Het is misschien gemeen om het te zeggen maar iets dat me telkens weer verbaast in de beheerssector is de enorme neiging tot bezigheidstherapie.
We weten dat we iets doen dat niet echt efficiënt is en dat elders beter en goedkoper gedaan wordt, maar we doen het toch. Anders moeten er mensen weg. Dat het bedrijf dan kan groeien en dat die mensen wellicht elders beter kunnen worden ingezet is geen populaire gedachte.

Een andere onuitroeibare neiging is de drang naar complicatie. Dat moet haast wel want wie het echt simpel en begrijpelijk maakt voor de cliënt toont de naaktheid van allerlei vorsten. Hedge funds rekenen hoge fees voor een dienst die in veel gevallen opgebroken kan worden in een paar hapklare brokken die tegen lage kosten verkrijgbaar zijn, zo leert de laatste research ons.

Hedge funds kunnen –theoretisch- nagebouwd worden met indexachtige producten. Zo zijn hedge funds vakere actief in smallcaps en die doen het beter dan de grote aandelen die de indices opmaken. Voor die smallcaps is ook een index beschikbaar, dus een kloon is snel gemaakt. In totaal gaat het om een zeven of acht factoren.
Zonder die 20% performance fee.

Hedge fund indices zelf kunnen ook worden nagebootst. Zo koopt u de sector, maar met miniem risico van individuele crashes. Absoluut miniem, zouden de hedgies zelf zeggen.
Nu hebben we het nog over het meest sophisticated deel van de markt.

Als uw beheerder op artisanale wijze uw portefeuille opdeelt in een paar obligaties en wat zelf met veel gevoel geselecteerde aandelen, dan bent u nog in het stenen tijdperk.
Gooit uw beheerder een paar fondsen van wereldwijd opererende beheerders bij elkaar, dan zit u waarschijnlijk bij een grote bank (“grootbank”), die een paar huisfondsen wegmoffelt tussen producten van Fidelity, Blackrock en UBS.
Zit u bij een hedge fund boutique dan krijgt u een twintigtal hedge funds in uw portefeuille die eigenlijk, maar dat moet u niet te hard zeggen, ook in één lijntje Fund-of-funds zouden kunnen worden gevat.
Zo’n fonds mag niet te klein zijn, € 250 miljoen beheerd vermogen is nodig om goede research te kunnen doen, maar ook niet al te groot. Die fondsen manoeuvreren immers het best rond die mooie bloemetjes aan de rand van het ravijn.

Michael Kraland

* A special report on asset management, The Economist, 1 Maart 2008

Michael Kraland is financier en oprichter van Inveztor.nl. Disclaimer Kraland: niet van toepassing.

Wat gebeurt er met Xemplar en de PolderPortefeuille?

Xemplar heeft een harde tik gekregen en bovendien komt daar geheel onverwacht een emissie op $ 3. Voor een aandeel dat eind vorig nog $8,50 noteerde is dat veel. Bovendien had ik de weging van Xemplar flink opgevoerd in de PolderPortefeuille. Resultaat was een goede score vorig jaar en een heel slechte in Januari.

Bovendien ben ik niet naar voren getreden met al teveel commentaar de laatste tijd.
In zo’n klimaat krijg je allerlei geruchten en emoties die een rol beginnen te spelen.
Laten we beginnen met de reden waarom ik niet veel heb geschreven de laatste tijd.
Ik was in Mexico voor een dag of tien en ben nu een weekje op de wintersport. Constant onderbroken door allerlei beursellende. Gebeurt wel vaker.
Ten tweede was ik bezig te onderzoeken waarom het zo slecht ging met de beurskoers van Inveztor.
Nog een paar telefoontjes en ik ben er uit.
Het resultaat publiceren we eerst in De Kapitalist en daarna ook op de site.

Er is dus geen sprake van dat ik me niet meer bezig houd met Inveztor, integendeel, zo klaagt mijn familie. En als ik het goed beluister voelt de Inveztor redactie zich bedolven onder mijn mails en memo’s.
Meer dan twee reisjes was het niet maar ik ben gevleid door het feit dat ik zo gemist word, dank aan alle klagers.

Wat de PolderPortefeuille betreft heb ik tot nu toe niet gereageerd op alle nonsens die hierover is gespuid.
Ik ben gewend te horen dat de resultaten niet kloppen en dat we zwendelen. Omdat er genoeg mensen zijn, duizenden lezers in feite, die elke mutatie kritisch volgen is de kans op een grote fout erg gering.
Soms berekenen we iets verkeerd en direct komen de mailtjes binnen. Bijna allemaal goedwillend en opbouwend overigens. Dat houdt ons scherp.

Maar de afgelopen weken zag ik andere commentaren. Dat groeit vervolgens want de ene commentator neemt de gegevens van de voorgaande over.
Zo is er nu een lezer bezorgd over het voortbestaan van Inveztor vanwege de stand in de PolderPortefeuille.

Allemaal nonsens natuurlijk. Er zijn twee elementen die de PP onderscheiden van andere internetportefeuilles.
Ten eerste loopt deze portefeuille sinds begin 1996. Het feest duurt al twaalf jaar.
als u goed kijkt zult u zien dat de Survivor Bias heel, heel groot is op internet. De meeste portefeuilles worden snel opgedoekt als het fout gaat en de goede blijven bestaan zolang ze het goed doen, met veel toeters en bellen.
Ik zou een hoofdstuk in een boek kunnen schrijven over de misstanden op dit gebied, als het allemaal niet te kinderachtig was om los te lopen.

In die twaalf jaar hebben we het aanzienlijk beter gedaan dan de AEX. Ik wil nu even niet een discussie aangaan of die index relevant is. Die index is dat niet, maar het is de meest sprekende index voor veel van onze lezers. Bovendien begon ik ooit met alleen Nederlandse aandelen. Vandaar.

De portefeuille is niet virtueel, in die zin dat ik praktisch alle aandelen en fondsen ook heb. Niet 100% op elk moment, soms loopt het een beetje uit elkaar. En de verhoudingen zijn vaak wezenlijk anders. En ik heb veel meer hedge funds en aandelen dan er in de PP staan.
Maar Xemplar is in werkelijkheid een grote positie, evenals Opal, Rainy, DEQ, Go Capital en Ryland.

Als ik de laatste stand van zaken van de PP erbij neem lees ik dat onze Portefeuille de afgelopen twaalf jaar iets minder dan 22% per jaar heeft gemaakt en de AEX iets minder dan 6%.
Oftewel 98% voor de AEX in die periode versus 984% voor de PP.
Cijfers doen soms rare dingen, maar dit is de score.
Waarom dan die verwijten ? Omdat we een heel slechte maand Januari gehad hebben met ruim -30%.
En dat komt geheel voor mijn rekening. Teveel risico met een te hoge weging in Xemplar en een hoop ellende in small- en microcaps.
Zoals Vondel het zo treffend zei: "Shit happens".

Binnenkort meer in De Kapitalist over hoe we dit jaar toch weer gaan proberen succes te hebben.
Aan de zeurpieten die doormekkeren over het virtuele karakter van de PP en over het feit dat ik zelf niet geraakt zou worden door mijn eigen fouten kan ik slechts zeggen: juist wel. Mijn mond staat daar waar mijn geld is en dat is ook gemakkelijk te bewijzen. Ik ben directeur van een beleggingsmaatschappij die investeert in een aantal geconcentreerde deelnemingen die praktisch allemaal in de PP staan. De score over de eerste zes maanden, vanaf Juli 2007, was 40% bruto. Een groot deel van die winst was weer weg in Januari, want XE, Opal en Ryland zijn grote posities. Februari liep weer redelijk, + 3,7%. Ik verwacht dat we dit jaar ons verlies zullen inhalen. Voor de PolderPortefeuille mik ik op niets anders.

Nu terug naar XE en de ellende die we daar over ons heen gekregen hebben.
Afgezien van mijn eigen hoge weging is het achteraf duidelijk geworden dat de koers aan het eind van vorig jaar kunstmatig werd opgedreven.
Hoe ? Door wie ? Lees de volgende Kapitalist.
Ten tweede kwam er een grote shortactie op gang.
Hoe en door wie ? Door wat Canadese hedge funds, als ik goed ben ingelicht.
Waarom gooide het management olie op het vuur door een emissie te doen net toen de koers goed leek te herstellen ?
Ik ben er nog niet 100% uit maar waarschijnlijk zal het antwoord u verbazen, zoals ik zelf verbaasd was. Meer hierover …enzovoorts.

Er is een logische verklaring voor alles. Mijn fouten zijn duidelijk, vooral achteraf.
Zoals de Plunger opmerkte, als er 300 inplaats van 100 g/t gemeten was hadden de shorts het moeilijk gekregen en was ik nu een held met opeens veel meer vrienden.

Een lezer schreef dat je kwaliteit kunt afmeten in tijden van tegenspoed.
Dit is zo’n moment. Ik ben bezig voor mijn lezers en, omdat mijn portefeuille uit echte elementen bestaat, voor mezelf en mijn familie.
Dit soort dingen hoort helaas bij het zoeken naar hoge rendementen.

Binnenkort dus meer, als de informatie binnen is en het verhaal rond is. Het belangrijkste weet u al. De uranium ligt er nog steeds. Er komen meer boorresultaten.
De koers is hard omhoog sinds we ingestapt zijn, maar er zijn ongetwijfeld veel ongelukkige beleggers die hoger zijn ingestapt.

Op dat moment leek dat minder gek dan nu en ik kan sommige critici verzekeren dat ik ook heel goed ben in het analyseren via mijn achteruitkijkspiegel.

Iedereen bij Inveztor is hard aan het werk.
Crum maakte vandaag bekend dat hij met één van zijn portefeuilles stopt.
Zijn eigen beslissing en een goede, want meer dan wie ook weet ik hoe hard Crum werkt. Gewoon een kwestie van hooi en vork.

Morgen schijnt de zon hoor ik. Waarschijnlijk ga ik dan even skiën. Even aan wat anders denken maar één ding kan ik u verzekeren, lang duurt dat nooit.
Dsiclaimer Kraland: long XE, OPA, DEQ, RYD, RR en (na een snelle contrôle) de volledige PolderPortefeuille.

Bravo Mango

Inveztor komt met een interview met Marc Wesseling, oprichter en manager van Mango Capital. Mango doet in Emerging Markets, veel in Afrika, zo’n 70% bij de laatste telling en had vorig jaar veel succes met het kopen van Midden-Oosten aandelen na de klap.

Mango won de eerste prijs in hun categorie in de prestigieuze Lipper Awards gisteren in London. Dit is niet de eerste keer dat een Nederlands fonds in de prijzen viel, Go Capital won eerder ook een eerste prijs.

Marc is op zijn eentje begonnen. Een nieuw leven eigenlijk. Eerder werkte hij bij Morgan Stanley en beheerde tijdens de internet boom het Optimix technologie fonds.
Mango is een mooi en welverdiend succes en ook ongetwijfeld een persoonlijke voldoening.
Ik heb ook af en aan al jaren met Marc gepraat over een column, misschien dat dit er nu een keer van komt.

Afrika staat sterk in de belangstelling, tijd voor wat extra aandacht.
nvt

Inflatie, agflatie en andere flaters

De hierna volgende column verscheen eerder in FD Geld, het nieuwe wekelijkse Personal Finance Magazine van Het Financieele Dagblad.

U hoeft maar naar gemiddelde Telegraaflezer te luisteren en u weet dat er veel meer inflatie is dan de regeringen toegeven.

Het is bij Planbureaus salonfähig om inflatie te meten zonder brandstof- en voedselprijzen. Olie gaat weliswaar door de $ 100, granen zitten in een agflatie bullmarkt en toch gaan we maar door met deze onzin.

Er is inderdaad veel meer inflatie dan regeringen toegeven.
Het Gesundes Volksempfinden voelt dat goed aan.
Daarom stijgt goud ook en roeren de Goldbugs zich weer.
Goud, een geel metaal waar vrouwen nooit genoeg van krijgen en tandartsen geen belangstelling meer voor hebben, is immers de ultieme inflatie hedge. Althans, vanwege deze perceptie kopen mensen goud en drijven ze de prijs op.

De Goldbugs zijn meestal wat sectair ingesteld. Dat komt doordat ze soms jarenlang gelijk hebben zonder dat de markt dat inziet. Vreselijk frustrerend moet zoiets zijn. Zo viel het ons op, aan het begin van de goudhausse, hoeveel enigszins bejaarde Goldbugs, die nog een deel van een goudmijn hadden, daar gemakkelijk afstand van deden.
Een combinatie van leeftijd en het missen van de vorige uitstapmogelijkheden leverde op een gegeven moment stress op. Wanneer het raam dan weer opengaat, verkopen ze.
En als zij het niet zelf doen zorgt mevrouw Goldbug daar wel voor.

Die generatie heeft dus inmiddels verkocht. De markt is nu in handen van beleggers die wij graag speculanten noemen. Wij speculeren zelf ook, wij vinden het geen vies woord, speculeren is gewoon vooruitkijken. Speculanten verschaffen liquiditeit. Het verschil is dat Goldbugs geloven in goud, terwijl speculanten proberen er op tijd uit te zijn.

Het lijkt ons best mogelijk dat de goudprijs in een versnelling terecht komt. Eerst krijgen wij te maken met rondofobie, de angst voor ronde getallen. Rondofobie treedt bijvoorbeeld op bij het naderen van de magische $ 1000 grens. Het duurt even voordat een markt daar doorheen breekt. Ondanks onze schroom met voorspellen durven wij er van uit te gaan dat dit gaat gebeuren en wij aarzelen niet hier op zeer roekeloze wijze aan toe te voegen dat het best kan dat het ons dit jaar nog te wachten staat.

Wat gebeurt er op zo’n moment? Het mediacircus treedt dan in werking en het journaille stort zich op deze kleine, fragiele markt. Het wachten is op degene die “goud $ 2000” durft te roepen.

Kijk, nu maakt u een historisch moment mee. Hier waar u eigenlijk gewoon bijzit, onverwacht getuige van iets nieuws, schokkends en vets. Daar gaan we: we denken dat goud naar $ 2000 gaat. Voorspellen is smerig werk, maar iemand moet het doen.

Nu is er een grote kans dat dit het mentale doel wordt en dat de koers daaronder ergens uitgeput blijft steken. En dan meteen flink terugvalt.
De laatst ingestapte beleggers, met de zwakste handen, worden dan meegesleurd en zijn voor een generatie van hun goudkoorts genezen.
Tot die tijd staat ons echter nog veel te wachten.

Het is tegenwoordig gemakkelijk om gewoon via de beurs goud te kopen. Doodeenvoudig zelfs. Er zijn goud trackers, zoals die dingen in goed Nederlands heten.
U kunt ook goudaandelen kopen. Die vallen in twee soorten uiteen, goudproducenten en goudzoekers. Wat goudproducenten doen kunt u zich waarschijnlijk voorstellen. Goudexploratiebedrijven zijn trickier. Veel leugenaars met een gat in de grond.

Koop een mandje van goudaandelen, selecteer ze eventueel op Inveztor.nl als u het graag zelf doet, en u komt er vanzelf achter of u de benodigde zenuwen hebt. Eén van onze eigen grootste posities is overigens een goudexploratiebedrijf, waarvan de naam er hier niet toe doet.

Op de lange termijn denken de Goldbugs dat goud de enige goede belegging is. Andere mensen, apostaten natuurlijk, denken aan slechts een paar procent per jaar met grote volatiliteit.

Je moet de beleggingstrend dus mee hebben. Nu is dat het geval.

Michael Kraland

Michael Kraland is financier en oprichter van Inveztor.nl. Disclaimer Kraland: niet van toepassing.

Rainy River, De Kapitalist en De Prostitué

Rainy River (RR.V, $5,60) is het favoriete goudaandeel van Inveztor.

We zeggen niet dat het het enige is, we zeggen niet dat het het beste aandeel is, we zeggen dat het onze favoriet is.
En we denken dat we uiteindelijk met dit aandeel een tenbagger gaan scoren.
Mijn eerste aankoop was op $ 1,25 in maart 2006, bij de eerste Nederlandse roadshow van dit bedrijf.
Vandaag kwam Rainy met de lang verwachte 43-101 studie. Hierin wordt aangetoond volgens officiële procédés wat de verwachte goudvoorraad is.

De markt schat Rainy op een miljoen of twee oz. De studie geeft 3,6 miljoen aan, als we indicated en inferred bij elkaar optellen.

Het is amusant dat de markt nog maar heel weinig reageert.
De koers staat een paar dubbeltjes boven het slot van gisteren.
Een goed moment om bij te kopen dus.

In De Kapitalist komen we later vandaag met een uitgebreide analyse van de hand van Inveztor’s goudexpert Peter Vermeulen.

We zijn erg optimistisch.
Als u het mij toestaat verval ik even in de rol van De Prostitué.

De Prostitué, voor niet-ingewijden, is de gedaante waarin wij commerciële aankondigingen doen, zoals "Zorg als de gesmeerde bliksem dat u De Kapitalist aanschaft".
De kans is groot dat u uw abonnement alleen al met deze flash dubbel en dwars gaat terugverdienen.
En dan hebben we het nog maar over kleine priegelaars.
Als u echt geld hebt moet u gewoon een ton aandelen oppakken en op de plank leggen tot ze in de twee cijfers staan.
Waarom? Dat staat dus in De Kapitalist.
Peter zal uitleggen waarom. Mis deze editie niet.


Bent u nog geen abonnee van De Kapitalist? Voor slechts € 449 profiteert u een jaar lang van de laatste stockpicks van onder andere Michael Kraland. Klik hier als u de analyse van Rainy River niet wilt missen.Disclaimer Kraland: long Rainy River op het moment van publiceren.

Krediet, jingle mail, agflatie

De hierna volgende column verscheen eerder in FD Geld, het nieuwe wekelijkse Personal Finance Magazine van Het Financieele Dagblad.

Hoewel het niet moeilijk te begrijpen is, heeft het tot vorige maand geduurd totdat je in de media hier en daar een duidelijke beschrijving te zien kreeg van hoe het nou kwam dat die kredietcrisis kon ontstaan.
Mocht u het niet gevolgd hebben, het kwam door een paar factoren die echt wezenlijk anders waren dan vroeger. Daardoor zagen we dit voor het eerst.

Vroeger hielden financiële instellingen die hypotheken verkochten die dingen op hun boeken. Dat betekende dat als het fout ging, zij er zelf voor moesten opdraaien. Eenvoudig dus.
Maar de groei van de financiële sector wordt voor een groot deel verklaard door nieuwe manieren om de balansen van banken te gebruiken voor andere dingen dan de toezichthouder in gedachten had.

Financiële intermediairs, lees Wall Street, leerden een nieuw trucje. Verpak heel veel slechte hypotheken en goede door elkaar heen. Dan krijg je een goede rating van Moody’s.
Mutualiseer zo het risico en verkoop die pool in plakken. De meest risicovolle hebben het meeste rendement en doordat het risico verdeeld is constateer je twee dingen: eigenlijk raken er minder mensen aan lager wal dan je dacht en ten tweede, het risico valt enorm mee als je het zo bekijkt. Moody’s of S&P tekenen er immers voor.
De emittenten hielden een deel van de minst risicodragende papieren zelf. Dat kon dus niet fout gaan.

Waarom ging het dan wel fout?
Omdat een deel van de opbrengst van die goede hypotheken was afgestaan aan de risico tranche beleggers, om die lekker te maken voor de slechte.

Maar ook omdat de historische huizenprijsberekeningen er beter uitzagen dan wat we nu zien in een dalende huizenmarkt.
Die prijs daalde immers nooit?
Omdat dit zo’n rendabel spelletje was gingen allerlei bedrijven hypotheken slijten aan mensen die nog maar net hun naam onder de akte konden zetten. Getekend? Commissie binnen.
De arme sloeber kreeg een huis terwijl hij niet echt een baantje had en dat huis werd steeds meer waard en die stijging zou gewoon altijd doorgaan.

De effectenbank die de duizenden hypotheken amalgameerde tot een bundel rentepapier ving hiervoor minstens een procent. Zij ook blij.
Dit was voor Merrill, Citigroup, Lehman en Bear jarenlang een gangmaker. Geen gezeik, iedereen rijk.
De hypotheekbank had geen enkele reden om zich druk te maken: ze hield de hypotheken niet, zoals vroeger, maar verkocht ze door aan een effectenbank. Hoe meer papier hoe beter. Bank ook een beetje rijk.
De beleggers, verzekeraars, vermogensbeheerders en hedge funds, waren ook blij vanwege de hoger dan gemiddelde rendementen.

De nieuwe kopers kregen voor niets hun sleutels, de hypotheekverkopers kregen hun commissie, de hypotheekverschaffers schoven door, de effectenbanken voegden samen en sneden plakjes en de beleggers kregen hoge coupons.
Tot de muziek stopte.

De belastingbetaler en de andere beleggers betalen nu de rekening. Blijf positief: ook die is mooi uitgesmeerd.
Minder positief: er komen toch nog nieuwe konijnen uit onverwachte hoeden.

Even nog van het neologie front: Jingle Mail, wat is dat precies?
Een puur rationele beslissing. U koopt een huis, in Amerika bijvoorbeeld, voor $ 500.000. Tegen de tijd dat u een hypotheek rond hebt is het al $ 520.000 waard. Dan maar een hypotheek voor dat bedrag.
Nu is uw huis nog maar $ 380.000 waard en de prijzen zakken. Maar uw hypotheek is duurder geworden en heeft weinig meer te maken met de verkoopwaarde van uw huis.
De meest rationele beslissing is dan de bank het maar terug te laten nemen.
U verhuist discreet en u doet de sleutels in een envelop, naar de bank.

U kende stagflatie al. Agflatie heeft te maken met de als een speer stijgende prijzen van graanproducten.
Zie ook: Tortilla effect, pasta protest en ethanol gevolgen.
Dit is een trend, we komen er op terug.

Michael Kraland

Michael Kraland is financier en oprichter van Inveztor.nl. Disclaimer Kraland: geen posities in bovengenoemde fondsen op het moment van publiceren.

Over kranten, kansen en casino’s

De hierna volgende column verscheen eerder in FD Geld, het nieuwe wekelijkse Personal Finance Magazine van Het Financieele Dagblad.

Beleggers worden geacht de krant te lezen. Nederlandse beleggers lezen het prachtige dagblad dat het FD heet en dit mooie supplement uitgeeft. Beleggers die dat niet doen hebben een probleem in de ogen van andere beleggers. En natuurlijk in de ogen van de marketing afdeling van dit mooie blad, maar dat even terzijde.

Toch kan je stellen dat een Nederlandse belegger deze krant beter niet kan lezen. Nieuws bestaat immers hoofdzakelijk uit ruis. Beleggers komen chronisch tijd te kort. Al het nieuws dat anderen ook kennen helpt niet, behalve om te weten wat anderen al weten. Een paar koppen zijn dan voldoende.

Wat u wel moet weten staat zelden in de krant. En als het er al in staat zijn ze bij de redactie meestal niet in staat om u daar met een gekleurd kadertje duidelijk op te wijzen. Dat is niet verwonderlijk, want die krant is heel goedkoop en die informatie heeft een enorme waarde.
De uitgever van die krant zou dus wel gek zijn als hij iets van hoge waarde voor een lage prijs verkocht.
De rationele belegger blijft zijn krant dus alleen lezen als hij vermoedt dat er tussen de ruis en de koppen-waarvan-je-het-stuk-niet-hoeft-te-lezen zo nu en dan puur toevallig iets heel waardevols opduikt. En dat gebeurt ook wel.

Een ander bezwaar tegen het lezen van kranten ligt bij de journalisten. Die gaan uit van hun eigen kennis die vaak niet geheel overeenkomt met de werkelijkheid.
Of juist wel, want verliezen worden in de pers heel sterk benadrukt.
Beleggers voelen dat ook zo, verliezen doen meer pijn dan winst plezier doet. Het lijkt raar, maar we kunnen er zelfs een cijfer opplakken, namelijk de factor 2,5.
In 1979 kwamen twee Israëlische onderzoekers, Daniel Kahnemann en Amos Tversky tot die conclusie. Prospect Theory en Loss Aversion zijn hier de sleutelwoorden. Verliezen doet verhoudingsgewijs veel meer pijn dan winnen en hele sectoren van de hedge fund industrie verdienen hier een ongelooflijk vette boterham aan.
Kahnemann kreeg de Nobelprijs en Tversky overleedt voortijdig, anders had hij hem ook gekregen.

Beleggers zullen dus, net zoals journalisten, opgetogen zijn wanneer een fondsbeheerder vaak raak schiet. Wie vaker raak schiet dan een ander, die is pas goed, iedereen weet dat.
Helaas is ook hier weer de werkelijkheid op irritante wijze heel anders.
Portefeuilles worden niet alleen gedreven door een goed gemiddelde. Vaak raak schieten is zeker niet een garantie voor outperformance. Het kan veel belangrijker zijn dat er een of twee heel grote winnaars in zo’n portefeuille zitten.
Beleggers die stiekem kosten proberen te besparen door een portefeuille van een ander na te doen zijn zich hier zelden van bewust.
Meestal komt dat bewustzijn vanzelf binnen een jaar, wanneer ze sterk achterblijven, omdat ze net dit ene aandeel gemist hebben.
De reactie ligt dan voor de hand. Uiteindelijk heb je niets aan die portefeuillebeheerder want het nadoen van zijn portefeuille vraagt nog discipline ook!
Of ze doen het nog een stuk beter dan de betreffende portefeuille omdat ze succesvol zijn geweest als cherry pickers.
Ook dat leidt tot allerlei denigrerend commentaar in de trant van :”Best leuk die +55% van u maar ik heb het met mijn vier aandeeltjes en een score van + 185% toch een stuk beter gedaan, vindt u niet?”

Er is nog iets heel anders dat net zo hard vergeten wordt.
Namelijk dat er ook nog zoiets bestaat asymetrisch rendement.

Asymetrisch rendement komt er op neer dat beleggers een veel hogere beloning kunnen verwachten als ze goed zitten in een positie die door de meerderheid als kansloos wordt aangemerkt.
Net zoals wedden op outsiders bij een bookmaker.
Het wachten is dan ook op vragen in de Tweede Kamer over de invoering van een soort casinobelasting op de beurs. Raar? In Frankrijk is dit nu aan de orde. Merci SocGen.

Michael Kraland

Michael Kraland is financier en oprichter van Inveztor.nl. Disclaimer Kraland: niet van toepassing.